नेपाली-एस्पेरान्तो शब्दकोश

Nepali-Esperanto-vortaro

















नेपाल एस्पेरान्तो संघ

Nepala Esperanto-Asocio







Unua eldono

Eldonjaro: 2009

Eldoninto:

Eldonkvanto: 1000 ekzempleroj





Versio de vendredo 19 decembro 2008 (versio118-finita-ordigita-romane.odt)





नेपाली-एस्पेरान्तो शब्दकोश
Nepali-Esperanto-vortaro



संकलन
राजेन मानन्धर



सम्पादक मण्डल
नरेन्द्र राज भट्टराई, याकोब नोअफेल्क,
पोषराज सुबेदी, फिलिप पियर्स



प्रकाशन
नेपाल एस्पेरान्तो संघ







विषय-सूची – Enhavo

सम्पादकीय – Saluto de redaktoroj 5

एस्पेरान्तोको परिचय – Enkonduko pri Esperanto 5

केही उपयोगी वेभसाइटहरू 12

एस्पेरान्तो व्याकरण – Gramatiko de Esperanto 13

() अक्षर 13

() नियम 13

() पूर्वसर्ग र परसर्ग 16

सङ्केत‌-सूची – Mallongigoj de vortklasoj 18

शब्दकोश – La vortaro 19

सन्दर्भ-सूची – Fontindokoj 170

त्रुटी-टिपोट – Notoj kaj korektoj 172

अनुमति-पत्र – Permesilo 173

Creative Commons Atribuo-Nekomerca-Distribui kun sama permesilo 3.0 173

सम्पादकीय – Saluto de redaktoroj

PROVIZORA TEKSTO

Tio ĉi estas labora versio de la Nepala-Esperata vortaro kiun origine faris Razen Mandahar, sed kiu 5-persona laborgrupo nun traktadas. La laborgrupo konsistas el Razen Mandahar, Jacob Nordfalk, Narendra Raj Bhattarai, Phillip Pierce kaj Poshraj Subedi.

Vortaro estas grava afero, dum multe da jaro laboris, dankon al tiuj kiuj helpis al gxi. Dankon al KAEM por mona subteno.

Retadreso kie oni povas elŝuti ĝin en diversaj versioj senpage (http://javabog.dk).

Ni dankas al Madan Puraskar Pustakalaya – http://mpp.org.np/ por por la fontokodo por konverti la tekston al unikodo kaj por la nepala vortaro de OpenOffice.org.

La vortaro enhavas 7071 vortojn.

एस्पेरान्तोको परिचय – Enkonduko pri Esperanto

एकैछिन सोचौँ, संसारमा कति भाषा होलान् ? हाम्रो जस्तो सानो देश नेपालमा नै करीब एक सय भाषा भएको अन्दाज गरिन्छ भने यत्रो संसारको पाँच अरब बासिन्दाले बोल्ने भाषाहरू यति नै छन् भनेर गन्नु असम्भव नै नभए पनि त्यत्ति सामान्य कुरा पनि होइन ।

अब एकातिर संसारका सबै मानिस एक हुन् – को गोरा को काला, को धनी को गरीब, को सभ्य को असभ्य, सबै मानिस भाइ भाइ भएर बाँच्नु पर्दछ भनेर विश्व भातृत्ववादको नारा घन्काइन्छ, बसुधैव कुटुम्बकम् जपिन्छ भने अर्को तिर यो अङ्ग्रेजी बोल्ने, यो जापानी बोल्ने, यो नेपाली बोल्ने भनेर मानिस मानिसको वर्गीकरण गर्ने मात्र हैन, बोलिने भाषाको आधारमा जातीय दुश्मनी र ऐतिहासिक शत्रुतालाई बीचमा पर्खाल बनाएर बैमनुश्यताको भावना समेत श्रृजना गर्ने हाम्रो परिपाटी रहिआएको छ । यस्तो वातावरणमा हामी यो कल्पना मात्र गर्न सक्छौँ कि संसारको अर्को कुनामा जाँदा भाषिक समस्या आइनपरोस् अनि आफ्नो घरका सदस्यसँग झैँ कुराकानी गर्न सकियोस् । तर यथार्थमा यो सम्भव देखिँदैन किनभने एउटै भाषामा पनि भौगोलिक र अन्य कारणहरूले गर्दा साधारण असमानता आएर विभिन्न भाषिकाहरूको निर्माण हुन जान्छ भने यत्रो ठूलो संसारमा सबैको मुखमा एउटै मात्र बोली हुनसक्ला भन्ने कुरा कल्पना पनि गर्न सकिँदैन ।

आजको युगमा मानिसहरूको विभिन्न देशहरूसँग विभिन्न सम्बन्ध रहिरहन्छ, संसारभरका देशहरूमा जानु भनेको टोल छिमेकीको घर जानु जत्तिकै भइरहन्छ । यस्तो अवस्थामा सबै देशको सबै भाषा सिकिराख्‍ने कुरा पनि आएन । त्यसैले आज भोलि यस्तो एउटा भाषा, जसले दुई विभिन्न भाषाभाषी देश बीच विचारको आदानप्रदान गराउँछ, त्यसको आवश्यकता महसुस गरिनु स्वाभाविक हो । यसका लागि अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारको निमित्त एउटा देशको भाषा विश्वका अन्य देशवासीहरूले सिकेर आफ्नो देश बाहिर उक्त भाषाको माध्यमबाट सञ्चार गर्न सक्दछ । यहाँ कुन चाहिँ भाषालाई यस्तो अन्तर्राष्ट्रिय भाषा बनाउने भन्ने प्रश्न हाम्रो सामु आउँछ र कुनै एक सम्पन्न देशको भाषा नै विश्व प्रयोजनको लागि उपयुक्त वा स्तरीय मानिन्छ । यो उपाय पनि राम्रै हो तर यो त्यसबेला मात्र मान्य हुनेछ, जुन बेला संसारका सबै मानिसले त्यस देशप्रति समर्पणको भावना राख्‍न मञ्जुर गर्दछ । अन्यथा कुनै पनि स्वाभिमान व्यक्ति अन्तर्राष्ट्रिय प्रयोगको लागि भनेर कुनै देश विशेषको भाषा सिक्न मन पराउँदैन । उसले आफ्नो मातृभाषाको पनि उत्तिकै अस्तित्व देख्छ, जति विदेशी भाषाको हुन्छ । अर्को, यस्तो विदेशी भाषा सिकेर बोलेमा उसले कहिल्यै त्यति राम्रो र स्पष्ट बोल्न सक्दैन , जति त्यो देशको एक अनपढ व्यक्तिले बोल्न सक्छ अनि त्यस्तो परिस्थितिमा असमानताको वातावरण श्रृजना हुनु स्वाभाविक पनि हो । यस बाहेक यस किसिमको प्रक्रियाले गर्दा विश्व समक्ष उक्त भाषाका धनी देशको प्रतिष्ठा स्वतः बढ्छ र अप्रत्यक्ष रूपमा उपनिवेशले झैँ अरू देशले त्यो देशलाई सम्मानको दृष्टिले हेर्नुपर्ने हुन्छ र त्यहाँको संस्कृति र रहनसहन अँगाल्नु पर्ने हुन्छ । यस प्रकारको विश्वभाषाको कुरा गर्दा हामी नेपालीहरू साधारणतया अङ्ग्रेजीलाई अगाडि राख्छौँ । बाह्र वर्ष स्कुल क्याम्पसमा पढेर पनि जाँचमा पास हुन धौधौ पार्ने यो भाषा के विश्वभाषा बन्न सक्ला ? प्रश्न हाम्रै लागि पनि सोचनीय छ । त्यसमाथि पनि संसारको जुनसुकै कुनामा पनि अंग्रेजी बोलिन्छ भन्ने धारणा राख्‍नु गलत हुनेछ । युरोपकै कुरा गर्ने हो भने पनि ब्रिटिश द्वीपहरू बाहेक अन्य देशहरूमा बिरलै मात्र अङ्ग्रेजी बोलिन्छ ।

कुनै एक भाषाका प्रभुत्वबाट बच्न एउटा तटस्थ, सजिलो, चाँडै सिकिने र कुनै देशको राजनीति एवम् संस्कृतिमा आँच नआउने भाषाको “निर्माण” गर्ने विचार मानिसहरूले धेरै पहिले देखि गरिआएका थिए । विश्वको पहिलो कृत्रिम अन्तर्राष्ट्रिय भाषाको रूपमा भोलापुक (Volapük) लाई लिन सकिन्छ । मार्टिन स्लायरले ई. १८८० सम्ममा बनाइसकेको यो भाषा एकताका सफल नै भयो तर पछि केही वर्षमै सिक्न गाह्रो, नमिल्ने गरी बनाइएका शब्द इत्यादि कारणले लोप हुन गयो ।

. १८८७ को जुलाई २३ तारिखका दिन यस्तै अर्को भाषा एस्पेरान्तो (Esperanto) को जन्म भयो । यस दिन डा. एस्पेरान्तो (आशावादी) भन्ने उपनामले रुसी भाषाबाट पहिलो पुस्तक नामक एउटा सानो पुस्तक प्रकाशित भएको थियो, जसमा सिक्न अत्यन्तै सजिलो एउटा भाषा सम्बन्धी साधारण जानकारी दिइएको थियो । यसका लेखक डा. लाजारो लुदोभिक जामेनहोफ थिए, जसको जन्म ई. १८५९ को डिसेम्बर १५ का दिन तत्कालीन रुसी प्रान्त ब्यालिस्तोक (हाल पोल्याण्ड) मा भएको थियो । त्यो प्रान्तमा राजनैतिक अस्थिरताको कारणले गर्दा विभिन्न देशका बासिन्दाहरू आएर बसेका थिए । तिनीहरूमा भाषिक असमानता रहेकोले एक आपसमा शत्रुता रहिरहन्थ्यो । यो परिस्थितिले बालक जामेनहोफलाई निकै प्रभावित गर्‍यो । यसैको फलस्वरुप उनले अन्तर्राष्ट्रिय भाषाको प्रारुप ई. १८७८ भित्र तयार पारे तर ऊ विदेशमा पढ्न जाँदा उनका बुबाले यसलाई वाहियात भनेर जलाइदिए । जामेनहोफ मस्को र वार्सामा चिकित्साशास्त्र अध्ययन गर्न गए र ई. १८७९ देखि १८८५ भित्र डाक्टरको उपाधि हासिल गरे । आँखाको चिकित्सक भएपछि आफ्नो लक्ष्यमा उसले पुनः कलम बढाए र ६ वर्षको अविरल खोज कार्य र अथक परिश्रमको फलस्वरुप उसले कल्पना गरेजस्तो अन्तर्राष्ट्रिय भाषाको पूर्ण रुप तयार भयो । उनले आफ्नो पुस्तक छपाउनका लागि कैयन् ठाउँमा प्रयास गरे तर कसैले छापिदिन मानेन । यसैताका उनले क्लारा जिल्वेर्निकसँग विवाह गरे । तिनैका बुबाको आर्थिक सहयोग पाएर उनी पहिलो पुस्तक प्रकाशित गर्न सफल भए । त्यसपछि विभिन्न देशबाट निस्किने गरेका एस्पेरान्तो पत्रिकाहरूले यस भाषालाई सुदृढ पार्नमा मद्दत पुर्‍यायो । यहाँ उनले आफ्ना हितैषी एन्थोनी ग्रोबोस्कीका सल्लाह र नर्वेका जोन्सनको चिन्हको पनि प्रयोग गरेका थिए । पाँचकुने हरियो तारालाई यस भाषाको प्रतीक चिन्हको रूपमा लिइन्छ । यसको हरियो रङ्ग आशाको प्रतीक हो र ताराको पाँचकुनाले पाँच महाद्वीपको प्रतिनिधित्व गर्दछ र यो आशा लिइन्छ कि यस नयाँ भाषाले सबैलाई एकीकरण गर्ने छ ।

डा. जामेनहोफले पत्राचारको माध्यमबाट संसारको कुनाकुनामा यस भाषाको प्रचार गर्दै गए र यस आदर्शलाई अनुशरण गरेर थुप्रै देशका मानिसहरूले यस भाषा सिक्न र सिकाउनमा अभिरुचि देखाए । यसैको परिणाम स्वरूप आफ्नो ठूलो परिवार र कमजोर आर्थिक अवस्थाका बाबजुद पनि यिनी ई. १९०५ मा पहिलो एस्पेरान्तो महाधिवेशन (कंग्रेस) फ्रान्सको बुल्योन-सुर्-मेर शहरमा गराउन सफल भए । यसमा ३३ देशका करीब ७०० एस्पेरान्तोविद्हरू भाग लिन आएका थिए र तिनीहरूले भाषिक समस्या विना यसै भाषाको भरमा महाधिवेशन सम्पन्न गरे । यसपछि ई. १९०८ मा विश्व एस्पेरान्तो संघको स्थापना भएपछि यसको प्रचार विश्वव्यापी रूपमा नै भयो । उता आफ्नो सानो डाक्टरी पेसाले परिवारलाई आर्थिक सन्तुष्टि दिन भने जामेनहोफ सकेनन् र थुप्रै उतारचढावहरू पार गर्दै अन्ठाउन्न वर्षको उमेर (. १९०७) मा यिनले जीवन त्यागे ।

आजभोलि यस भाषालाई सं.रा. संघ तथा युनेस्कोले स्थान दिएको छ । त्यस्तै विश्वका सयभन्दा बढी देशमा यस भाषा बोल्नेहरू छन् र तिनीहरू आ-आफ्नो देशको एस्पेरान्तो संघ मार्फत विश्व एस्पेरान्तो संघसँग सम्बद्ध छन् । यो भाषा पर्यटनको क्षेत्रमा बढी प्रयोग भएको पाइन्छ । आफ्नो देश विश्व सामु चिनाउन यस भाषाको प्रयोग गर्न मन पराउँछन् । विश्वका पन्ध्र भन्दा बढी रेडियो स्टेसनहरूबाट यसको प्रसारण हुन्छ । जस्तै रेडियो बेइजिङले हरेक साँझ यसै भाषाबाट कार्यक्रम दिन्छ । यस भाषाको साहित्यिक भण्डार पनि ठूलो छ संसारका लगभग सबै प्रशिद्ध साहित्यिक, धार्मिक र अन्य महत्वपूर्ण ग्रन्थहरू यस भाषामा अनुवाद भैसकेका छन् – अनूदित र मौलिक साहित्य बाहेक दुई सयभन्दा बढी पत्रपत्रिका विभिन्न देशबाट निस्कन्छन् । विभिन्न देशबाट एस्पेरान्तो सम्बन्धी हुलाक टिकट र खाम प्रकाशनमा ल्याइन्छ । विश्वका एक सय पच्चिसभन्दा बढी विश्वविद्यालयहरूमा यस भाषाबाट अध्ययन गर्ने सुविधा छ । यस बाहेक आजभोलि इन्टरनेटमा पनि यो भाषा व्यापक रूपमा प्रयोग भएको छ । हरेक देशका एस्पेरान्तो संघको वेभपेज बाहेक भाषा सिक्न सहयोग गर्ने लगायतका सैयौँ विभिन्न साइट र ब्लगहरू यस भाषामा बनेका छन् ।

विश्व इतिहासको विभिन्न समयमा विभिन्न राजनीतिक आक्षेप र आक्रमण भोगेर आएको यो भाषा आजभोलि संसारको सयभन्दा बढी देशमा बोलिन्छ तर यो यति जनाले बोल्छ भनेर भन्न भने कठिन छ । तैपनि धेरैले १० लाख देखि एक करोड मानिसले यो भाषा प्रयोग गर्छन् भनेर भनिन्छ ।

आज यो विश्वको सामु विभिन्न देशवासीहरू बीच व्यक्तिगत सम्पर्क कायम गर्ने अद्वितीय माध्यम भएको छ । विभिन्न देशमा पत्रमित्रता गर्ने सजिलो माध्यम हुनुका साथै कुनै पनि देशमा बस्ने किन नहोस्, एक एस्पेरान्तोविद् अर्कोसँग भेट्नासाथ राजनैतिक सीमाना नाघी आत्मीय मित्र बन्छन् । अझ हजार जना भन्दा बढीले पासपोर्ता सेर्भो (Pasporta Servo) नामक संस्था मार्फत एस्पेरान्तो बोल्ने विदेशीहरूलाई आफ्नो घरमा खाने बस्ने व्यवस्था गर्न तयार छन् ।

यति धेरै भाषाहरू बिच एस्पेरान्तो किन अन्तर्राष्ट्रिय भाषा भयो भन्ने प्रश्न आउनु स्वाभाविक हो । यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय भाषा भन्नुको कारण यो कुनै देशको भाषा होइन, यो सिक्न एकदम सजिलो छ, यो तर्कपूर्ण छ, यसले कुनै एक संस्कृतिलाई अंगालेको छैन र यसले तटस्थ अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्धलाई प्रोत्साहन दिन्छ । यति भैकन पनि यसले संसारको कुनै भाषा लाई विस्थापित गर्ने वा त्यसको ठाउँ लिने जस्तो उद्देश्य बोकेको छैन । विश्व भरि आफ्नै किसिमले अघि बढिरहेको यो एस्पेरान्तो आन्दोलनले निम्न बुँदालाई आफ्नो लक्ष बनाएको छ ( लोकतन्त्र, विश्वव्यापी शिक्षा, प्रभावशाली शिक्षा, बहुभाषावाद, भाषिक अधिकार, भाषिक विविधता र मानव मुक्ति । यसैको लागि विश्वभरका एस्पेरान्तो बोल्नेहरू व्यक्तिगत र संस्थागत रुपमा लागिपरेका छन् ।

विश्वयुद्धका केही वर्ष बिराएर वर्षेनी यसका वार्षिक महाधिवेशनहरू भइरहेका छन् । जस्तै दशौँ महाधिवेशन ई. १९१५ मा पेरिसमा भएको थियो । त्यस्तै ब्रिटेन, जर्मनी, पोल्याण्ड, जापान, सं.रा. अमेरिका, चीन इत्यादि देशमा हुँदै महाधिवेशन ई. २००८ जुलाईमा भयो (जसमा नेपालबाट पनि एक जना सहभागी भएको थियो)

यसै अनुरूप नेपालमा एस्पेरान्तो भाषाको प्रचलन ई. १९५६ मा श्री टिबोर सिकेलले गरेका थिए र यसैताका काठमाडौँ एस्पेरान्तो समाजको गठन भयो । त्यसपछि श्री सिमो मिलोयेभिच आएर ई. १९६९ सम्म यो भाषा सिकाएर गए । त्यसबेला सिकेका करीब ३०० जना विद्यार्थीमध्ये महाकवि देवकोटा र नाटककार समको पनि नाम आउँछ । पछि यो राजनैतिक अस्थिरता इत्यादि कारणले यो शिलशिला शिथिल हुनगयो । फेरि ई. १९९० मा पोल्याण्डका योआकिम वेर्डिन आएर करीब ६० जनालाई सिकाए भने ई. १९९१ म अर्को ७० जना जतिले यो भाषा सिक्ने मौका पाए । यसैबेला नेपाल एस्पेरान्तो संघको गठन भयो । त्यसपछि यसले बेलाबेलामा एस्पेरान्तो सिकाउने काम लगायत अन्य गतिविधि पनि सो संघले गरिरहेको छ ।

केही उपयोगी वेभसाइटहरू

www.esperanto.org

www.esperanto.net

www.lernu.net

www.amikumu.net

www.uea.org

www.edukado.net

www.wikipedia.org/esperanto

www.esperanto.org.np

एस्पेरान्तो व्याकरण – Gramatiko de Esperanto

() अक्षर

Aa , Bb बो, Cc सो, Ĉĉ यो, Dd दो, Ee , Ff फो, Gg गो, Ĝĝ जो, Hh हो, Ĥĥ खो, Ii , Jj यो, Ĵĵ झो, Kk को, Ll लो, Mm मो, Nn नो, Oo , Pp पो, Rr रो, Ss सो, Ŝŝ शो, Tt तो, Uu , Ŭŭ वो, Vv भो, Zz ज्जो ।

उच्चारण : यसमा स्वरहरू a, e, i, o, u हुन् । जस्तो कि : bar (बार), ber (बेर) bir (बीर), bor (बोर), bur (बूर)

() नियम

. यसमा अनिश्चितता बुझाउने उपपद (अंग्रेजीमा indefinitive article) हुँदैन, यसमा एउटा मात्र निश्चितता बुझाउने उपपद (la) हुन्छ , जुन सबै लिङ्ग, कारक र वचनमा एकै किसिमले लाग्छ ।

. संज्ञावाचकहरू ओकारान्त (O) हुन्छन् । यसमा बहुबचन बनाउन J () जोडिन्छ । यसमा जम्मा दुइटा मात्र कारक हुन्छन् : कर्ता कारक र कर्म कारक । यसमा दोस्रो बनाउन पहिलोमा n () थपिन्छ । अन्य कारकहरू नामयोगी राखेर अभिव्यक्त गरिन्छन् (जस्तै सम्वन्धकारक de, सम्प्रदानकारक al, अपादन कारक per आदि)

. विशेषणहरू आकारान्त (a) हुन्छन् । कारक र बचन संज्ञावाचकमा जस्तै हुन्छन् । pli भन्ने शब्द प्रयोग गरेर तुलनात्मक विशेषण बनाइन्छन् र plej राखेर उत्कृष्ट जनाउने विशेषण बनाइन्छ । तुलनात्मक विशेषण बनाउँदा ol संयोजक राखिन्छ ।

. सामान्य संख्या यस प्रकार छन् : unu (उनु) du (दु) tri (त्रि), kvar (क्भार) kvin (क्भीन), ses (सेस), sep (सेप) ok (ओक), naŭ (नाउ), dek (देक), cent (त्सेन्त), mil (मिल) । दश, सय, हजारभन्दा बढीको संख्या क्रमशः संख्याहरू सँगै राखेर बनाइन्छ (जस्तै, १२ dek du, २० dudek, ९९ naŭdek naŭ, १९९९ mil naŭcent naŭdek naŭ). क्रमसूचक संख्या बनाउन पछाडि a थप्ने (जस्तै unu+a= unua, प्रथम), गुणा बुझाउन obla थप्ने (जस्तै du + obla= duobla, दोब्बर), भिन्नात्मक बुझाउन on थप्ने (जस्तै kvar+ono=kvarono, चौथाई), सामूहिक बुझाउन op थप्ने ( जस्तै du+opo =duopo, जोडा), विभाजन बुझाउन po नामयोगी प्रयोग गर्ने (जस्तै po unu glaso , हरेकले एक गिलास) । संज्ञावाचक र क्रियाविशेषणवाचक संख्याहरू पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ ।

. व्यक्तिबाचक सर्वनाम : mi (), vi (तिमी), li (), ŝi (उनी), ĝi (यो, वस्तु वा जनावरलाई), si (ऊ आफैँ), ni (हामी), ili (तिनीहरू), oni (अमुक) । सम्बन्धवाचक a राखेर बनाइन्छ । प्रत्यक्ष रुप विधान वा प्रत्यय जोड्ने तरिका संज्ञावाचकमा जस्तो हुन्छ ।

. क्रिया व्यक्ति वा बचन अनुसार परिवर्तन हुँदैन । क्रियाको रुप : वर्तमानले -as अन्त लिन्छ, भूतले -is, भविष्यले -os, प्रतिबन्धात्मकले -us, आज्ञार्थकले -u, सामान्य रुपले -i । कृदन्तहरू (विशेषण जनाउने वा क्रियाविशेषण जनाउने) : कतृवाच्य वर्तमान -ant, कतृवाच्य भूत -int, कतृवाच्य भविष्य -ont । कर्मवाच्य वर्तमान -at, कर्मवाच्य भूत -it, कर्मवाच्य भविष्य -ot । कर्मवाच्य बनाउन esti क्रियाको सम्बन्धित काल बनाइन्छ र आवश्यक क्रियामा कर्मवाच्य कृदन्‍त थपिन्छ । कर्मवाच्यमा आउने नामयोगी de हो । जस्तै – La domo estas konstruata de mi, त्यो घर मबाट बनाइँदै छ ।

. क्रियाविशेषणहरू एकारान्त (e) हुन्छन् । तुलनाका लागि विशेषणमा जस्तै गरिन्छ ।

. सबै नामयोगीहरूले कर्ता कारकलाई शासन गर्दछ ।

. हरेक शब्द जसरी लेखिन्छ, त्यसरी उच्चारण गरिन्छ ।

१०. स्वराघात जहिले पनि अन्तिम भन्दा अगाडिको अक्षरमा लाग्छ ।

११. समास दुइटा शब्दहरूलाई सँगै राखेर बनाइन्छ (मुख्य शब्द अन्तिममा हुन्छ) । व्याकरणीय शब्दावलीहरू पनि स्वतन्त्र शब्दहरू सरह हुन्छन् ।

१२. अर्को अकरण शब्द उपस्थित भएमा ne हटाइन्छ ।

१३. दिशा, तर्फ देखाउन शब्दले कर्मकारक रुप लिन्छ ।

१४. हरेक नामयोगीको पूर्ण र स्थायी अर्थ हुन्छ तर यदि उक्त नामयोगीले जुन अर्थ दिनु पर्ने हो त्यो दिएन भने हामी je नामयोगी प्रयोग गर्छौ । je को सट्टामा हामी नामयोगी नराखी कर्मकारक पनि प्रयोग गर्न सक्छौँ ।

१५.आगन्तुक भनिने शब्दहरू, अथवा ती शब्दहरू जुन एक स्रोतबाट धेरै भाषाहरूले लिएका छन्, तिनीहरू एस्पोरान्तोमा वर्णविन्यासमा बाहेक परिवर्तन हुँदैनन् तर एकै मूलबाट आएका विभिन्न शब्दहरूको सवालमा भने मूल शब्द मात्र जस्ताको तस्तै प्रयोग गरी अरू एस्पेरान्तो भाषाको नियमानुसार प्रयोग गर्नु पर्छ ।

१६. संज्ञावाचकको र उपपदको अन्तिम स्वर कहिलेकाहीँ हटाएर (') चिह्नमात्र पनि राख्‍न सकिन्छ ।

() पूर्वसर्ग र परसर्ग

bo- ~ विवाहबाट बन्ने सम्बन्ध : bopatro, ससुरा

dis- ~ वितरण, छरिने अर्थमा : disdoni, वितरण गर्नु

ek- ~ शुरु, छोटो क्रिया : ekiri एकै छिन कराउनु

eks- ~ भूतपूर्व : eksprezidanto पूर्व अध्यक्ष

fi- ~ नराम्रो लाग्ने : fifama, कुख्यात

ge- ~ स्त्री पुरुष सँगै : gepatroj, आमाबुबा

mal- ~ अकरण : malfacila, कठिन

mis- ~ गलत : misuzi, दुरुपयोग गर्नु

re- ~ पुन : resendi, फर्काउनु


-aĉ ~ होच्याउने : herbaĉo, झार

-ad ~ कार्यको निरन्तरता : ridado, हाँसीरहने काम

-aĵ ~ ठोस विचार वा बस्तु : manĝaĵo : खानेकुरा

-an ~ बासी, सदस्य, अङ्ग : nepalano, नेपाली

-ar ~ सङ्कलन : arbaro जङ्गल

-ebla ~ सम्भाव्यता : manĝebla खाद्य

-ec ~ अमूर्त गुण : beleco सुन्दरता

-eg ~ विशालता : dentego दाह्रा

-ej ~ विशेष कार्यमा प्रयोग हुने ठाउँ : lernejo विद्यालय

-em ~ इच्छा भएको : manĝema खन्चुवा

-er ~ सङ्ग्रहको एक अंश : monero सिक्का

-estr ~ प्रमुख : urbestro नगरप्रमुख

-et ~ सानो बुझाउने : rideti मुस्काउनु

-id ~ सन्तान : kokido चल्ला

-ig ~ कसैलाई गराउनु : trinkigi पिलाउनु

-iĝ ~ हुनु : riĉiĝi धनी हुनु

-il - साधन : flugilo पखेटा

-in - स्त्रीवाचक : virino महिला

-ind ~ लायकको : mirinda आश्चर्यजनक

-ing ~ कसेर समात्ने गरी राख्‍ने भाँडो : cigaringo सिगार राख्‍ने पाइप

-ism ~ वाद : komunismo साम्यवाद

-ist ~ पेशा वा शोख भएको : kantisto गायक

-ebl ~ गुणा : dekobla दश गुणा

-on ~ भिन्नात्मक : duona आधा

-op ~ सामूहिक संख्या : dekopa दशवटा सँगै

-uj ~ भाँडो : laktujo दूध राख्‍ने भाँडो

-ul ~ गुण अनुसारको मानिस : dikulo मोटो मानिस

-um ~ सामान्य अर्थ दिने परसर्ग : literumo, हिज्जे

साथै -ĉjo -njo पनि परसर्ग हुन् जसलाई कसैको नाम प्यारो गरी बोलाउँदा प्रयोग गरिन्छ ।


सङ्केत‌-सूची – Mallongigoj de vortklasoj

ना नाम nominativo (o-vorto)

वि विशेषण adjektivo (a-vorto)

क्रिवि क्रियाविशेषण adverbo (e-vorto)

अक्रि अकर्मक क्रिया netransitiva verbo

सक्रि सकर्मक क्रिया transitiva verbo

प्रे.क्रि प्रेरणार्थक क्रिया duobla transitiva verbo

प्रत्य प्रत्यय sufikso kaj post-pozicio

नायो नामयोगी post-pozicio

सर्व सर्वनाम pronomo

विबो विस्मयादिबोधक krivorto

विभ विभक्ति kazfinaĵo (de, por, al, k.s. estas postpozicioj - finaĵoj - en la nepala)

नि निपात nuanco-ŝanĝaj vortoj

सं संयोजक konjunkcio

अव्य अव्यय aliaj vortoj (ne fleksieblaj)


शब्दकोश – La vortaro

a

ã अँ (नि) jes r v

aa

aabaad आबाद (वि) loĝanta r

aavaagaman आवागमन s (ना) transporto r v

aavaaj आवाज s (ना) sono r v; voĉo r v

aavaaraa आवारा (वि) sentaŭga homo r v

aavaas आवास s (ना) loĝejo r v

aavadhda आवध्द (वि) kunligita

aavaran आवरण s (ना) kovrilo r, ŝirmilo r v

aavashyak आवश्यक s (वि) necesa r, bezonata

aavashyakataa आवश्यकता s (ना) neceso r, bezono r v

aavatajaavat आवतजावत (ना) transporto r v

aavedak आवेदक (ना) petanto

aavedan आवेदन s (ना) formala r peto r

aaveg आवेग s (ना) pasio r v

aavesh आवेश s (ना) entuziasmo r

aabhaa आभा (ना) lumo r v

aabhaar आभार s (ना) dankemo r

aabhaas आभास v s (ना) sento r, konscio r v

aabhuushan आभूषण (ना) ornamaĵo r

aavishkaar आविष्कार s (ना) invento r v

aãcha आँच (ना) hejto r

aachaar आचार s (ना) moralo r v

aachaarya आचार्य (ना) pastro r v, religia r instruisto r v

aacharan आचरण s (ना) konduto r v

aache / aachche आचे / आच्चे (विबो) ho!

aaDa आड (ना) subteno r

aaDã आडँ (ना) testiko r v

aadaanapradaan आदानप्रदान (ना) interŝanĝo r

aaDambar आडम्बर s (ना) hipokriteco r, pompo r

aadar आदर (ना) respekto r

aadaraniiy आदरणीय s (वि) estimata; honorinda r

aadarsha आदर्श s (ना) idealo r v

aadat आदत (ना) kutimo r v

aadesh आदेश s (ना) ordono r

aadhaa आधा (वि) duona r

aadhaar आधार s (ना) bazo r v, fundamento r v

aãdhii आँधी s (ना) ŝtormo r v

aadhikaarik आधिकारिक s (वि) oficiala r

aadhipatya आधिपत्य s (ना) superregado

aadhunik आधुनिक s (वि) moderna r

aadhyaatmik आध्यात्मिक s (वि) spirita r

aadi आदि (ना) komenco r v, origino r

aadivaasii आदिवासी (ना) indiĝeno r v

aadii आदी (वि) kutima r

aadipurush आदिपुरुष (ना) Adamo r v

aadyakshar आद्यक्षर (ना) mallongigo r v

aadyopaanta आद्योपान्त (क्रिवि) de komenco r v ĝis fino r v, tute r

aagaamii आगामी s (वि) venonta

aagalaagii आगलागी (ना) fajrado

aagaman आगमन (ना) alveno r

aãgan आँगन v (ना) korto r v; razeno r

aagantuk आगन्तुक s (ना) vizitanto; gasto r

aage आगे (क्रिवि) antaŭe r

aaghaat आघात s (ना) frapo r, ŝoko r

aaghũ आघुँ (नायो) venontjare

aaglo आग्लो (ना) riglilo r, pordobolto

aago आगो (ना) fajro r v

aagrah आग्रह s (ना) peto r

aah आः (विबो) ve!

aaha आह (विबो) ho ve!

aahaal आहाल s (ना) kota r lageto r v

aahaaraa आहारा s (ना) manĝo r v, manĝaĵo r v

aahvaan आह्वान s (ना) alvoko r

aai bharii kosTa आइ भरी कोस्ट (ना) Ebura r Bordo r v

aaimaaii आइमाई s (ना) virino r v

aaindaa आइन्दा s (ना) post r nun, de nun

aaisakrim आइसक्रिम (ना) glaciaĵo r v

aaitabaar आइतबार v s (ना) dimanĉo r v

aaja आज (अव्य) hodiaŭ r

aajaadii आजादी (ना) libereco r v, sendependeco r v

aajakal आजकल (क्रिवि) nuntempe r

aajanma आजन्म (क्रिवि) dumvive

aajỹaa आज्ञा (ना) permeso r, ordono r

aajỹaakaarii आज्ञाकारी (वि) obeema

aakaangkshaa आकाङ्क्षा s (ना) deziro r, revo r v

aakaar आकार s (ना) formo r v

aakaash आकाश s (ना) ĉielo r v

aãkaDaa आँकडा s (ना) statistiko r v

aakalajhukal आकलझुकल (क्रिवि) malofte r, de tempo r v al tempo r v

aakarshak आकर्षक s (वि) alloga, ĉarma r

aakarshan आकर्षण s (ना) allogo

aakarshit आकर्षित s (वि) allogita

aakasmik आकस्मिक s (वि) subita r

aãkhaa आँखा (ना) okulo r v

aãkhaa phoDuvaa / phora आँखा फोडुवा / फोर (ना) manto r (insekto r v)

aakheT आखेट (ना) ĉasado v

aãkhiibhaũ आँखीभौँ s (ना) brovo r

aãkhiijhyaal आँखीझ्याल (ना) lataĵa r fenestro r v

aakhir आखिर (क्रिवि) fine r

aakhyaan आख्यान s (ना) rakonto r v

aãknu आँक्नु (सक्रि) taksi r

aakraamak आक्रामक s (वि) atakema r

aakraman आक्रमण s (ना) atako r

aakriti आकृति s (ना) formo r v

aakrosh आक्रोश (ना) furiozo r

aakshep आक्षेप s (ना) akuzo r, malaprobo

aãkuro आँकुरो (ना) ŝoso r v, ekkreskaĵo

aalamaarii आलमारी (ना) ŝranko r v

aalasya आलस्य s (ना) pigreco r, mallaboremo r

aalaTaal आलटाल s (ना) intenca r prokrasto r v, malfruiĝo r

aalinggan आलिङ्गन (ना) brakumo r v

aalo आलो (वि) freŝa r

aalochanaa आलोचना s (ना) kritiko r, komentario r, riproĉo r

aalopaalo आलोपालो (ना) interŝanĝo r

aalopaalo आलोपालो (क्रिवि) alterne r; laŭvice r

aalu आलु (ना) terpomo r v

aalubakhaDaa आलुबखडा (ना) pruno r v

aama आम (वि) publika r

aamaa आमा (ना) patrino r v

aamaajuu आमाजू (ना) bofratino r (pli aĝa fratino r v de edzo r v)

aamaashay आमाशय (ना) stomako r v

aamantran आमन्त्रण (ना) invito r

aamantrit आमन्त्रित s (वि) invitita

aamaran आमरण (वि) ĝismorta

aamasabhaa आमसभा (ना) publika r kunveno r

aamdaanii आम्दानी s (ना) gajno r, enspezo r v

aamkhoraa आम्खोरा (ना) kruĉo r v

aamunnesaamunne आमुन्नेसामुन्ने (क्रिवि) vizaĝ-al-vizaĝe r

aamuul आमूल (वि) radika r

aanaakaanii आनाकानी s (ना) hezito r

aanavik आणविक s (वि) atoma r

aananda आनन्द s (ना) plezuro r

aandolan आन्दोलन s (ना) movado r v

aanDoraa आण्डोरा (ना) Andoro r v

aandro आन्द्रो s (ना) intesto r v

aanga आङ (ना) korpo r v, dorso r v

aaniibaanii आनीबानी (ना) konduto r v, karaktero r

aantarik आन्तरिक s (वि) interna r

aanuvashik आनुवंशिक (वि) hereda r

aanupaatik आनुपातिक (वि) supoza r

aãpa आँप (ना) mango r v

aapasii आपसी s (क्रिवि) reciproke r

aapat आपत् (ना) mizero r, aflikto r

aaphai आफैं (क्रिवि) mem r v

aaphanta आफन्त s (ना) parenco r v

aaphno आफ्नो (वि) sia, propra r

aaphuu आफू (सर्व) si

aapravaas आप्रवास (ना) migrado

aapravaasii आप्रवासी s (ना) enmigranto

aapuurti आपूर्ति s (ना) provizo r

aaraa आरा (ना) aleno r v, segilo r v

aaraadhanaa आराधना s (ना) adoro r

aaraadhya आराध्य (वि) adorinda

aaraam आराम s (ना) ripozo r v; komforto r

aarakshan आरक्षण (ना) rezervaĵo r

aarambha आरम्भ s (ना) komenco r v

aarati आरति (ना) adoro r per olea r lampo r v

aardra आर्द्र (वि) malseka r, humida r

aaris आरिस (ना) envio r v

aarjan आर्जन s (ना) gajno r, enspezo r v

aaro आरो (ना) led-kudrilego, aleno r v

aaroh आरोह s (ना) supreniro r

aarop आरोप s (ना) akuzo r

aarthik आर्थिक s (वि) ekonomia r

aaru आरु (ना) persiko r v

aasaamii आसामी (ना) ŝuldanto r

aasakta आसक्त (वि) sindona r

aasakti आसक्ति (ना) sindono r, pasio r v

aasamaan आसमान (ना) ĉielo r v

aasan आसन (ना) sidejo r, sidloko

aasanna आसन्न s (वि) venonta, proksima r

aasapaas आसपास s (क्रिवि) ĉirkaŭ r, ĉirkaŭe r

aasaraa आसरा (ना) subteno r, espero r v

aashaa आशा (ना) espero r v

aashaavaadii आशावादी (ना) optimisto r

aashaamukhii आशामुखी (वि) esperanta r v; esperplena

aashangkaa आशङ्का (ना) suspekto r, dubo r

aashay आशय (ना) intenco r

aashvaasan आश्‍वासन s (ना) promeso r v, konsilo r

aashvasta आश्‍वस्त s (वि) promesita

aashcharya आश्‍चर्य s (ना) surprizo r v

aashiirvaad आशीर्वाद s (ना) beno r

aashik आंशिक s (वि) parta r v

aashram आश्रम s (ना) loĝejo r v, ermitejo r v

aashray आश्रय s (ना) subteno r; apogo r, rifuĝo r

aashrit आश्रित s (वि) dependa r

aasthaa आस्था s (ना) fido r v; kredo r

aastik आस्तिक s (ना) (dio)kredanto r

aãsu आँसु (ना) larmo r

aãTa आँट (ना) kuraĝo r v

aãta आँत (ना) intesto r v

aatangka आतङ्क s (ना) teruro r

aatangkavaad आतङ्कवाद (ना) terorismo r v

aatangkavaadii आतङ्कवादी s (ना) teroristo r v

aatasabaajii आतसबाजी (ना) fajraĵo r

aatataayii आततायी (वि) kruela r

aaTha आठ (ना) ok

aãTilo / aãTii आँटिलो / आँटी (वि) kuraĝa r

aatithya आतिथ्य (ना) gastiĝo

aatmaa आत्मा s (ना) animo r v

aatmabal आत्मबल (ना) memfido r

aatmavishvaas आत्मविश्‍वास (ना) memfido r

aatmavrittaanta आत्मवृत्तान्त (ना) aŭtobiografio r v

aatmahatyaa आत्महत्या (ना) sinmortigo r v

aatmakathaa आत्मकथा (ना) aŭtobiografio r v

aatmanirbhar आत्मनिर्भर (वि) sendependa r v

aatmarakshaa आत्मरक्षा (ना) sindefendo

aatmasamarpan आत्मसमर्पण (ना) cedado, sindono r

aatmashuddhi आत्मशुद्धि (ना) sinpurigo

aãTnu आँट्नु (सक्रि) kuraĝi r

aatthaa आत्था (विबो) aj !

aattinu / aatinu आत्तिनु / आतिनु (अक्रि) ektimi r

aatur आतुर s (वि) ekscitita

aãu आँउ (ना) disenterio r v

aaũdo आउँदो (वि) venonta

aaunu आउनु s (अक्रि) veni r

aayaam आयाम s (ना) dimensio r v

aayaat आयात s (ना) importo r

aaya-vivaran आय-विवरण (ना) buĝeto r v

aaya-vyay आय-व्यय (ना) enspezoj r kaj elspezoj r, financa r raporto r v

aayakar आयकर (ना) enspezo r v-imposto r v

aayaralyaanDa आयरल्यान्ड (ना) Irlando r v

aayaralyaanDa आयरल्याण्ड v (ना) Irlando r v

aayastaa आयस्ता (ना) regula r enspezo r v

aayatan आयतन s (ना) volumo r

aayog आयोग s (ना) komisiono r v

aayojak आयोजक s (ना) organizanto

aayojanaa आयोजना s (ना) organizado

aayojit आयोजित s (वि) organizita

aayu आयु (ना) aĝo; vivo r v

aba अब (सं) nun, nu

avaak अवाक् (वि) silenta r

avaal अवाल (ना) forno r v, brikobakujo

avaaỹchhaniiy अवाञ्छनीय (वि) neakceptinda

avadhaaranaa अवधारणा s (ना) koncepto r v

avadhi अवधि s (ना) periodo r v

abagaal अबगाल (ना) akuzo r

avagat अवगत s (वि) informata

avahelanaa अवहेलना s (ना) malrespekto r, neglekto r v

avaidh अवैध s (वि) kontraŭleĝa r

avaitanik अवैतनिक (वि) nepagita

avakaash अवकाश s (ना) emeritiĝo; libera r v tempo r v

abalaa अबला s (वि) senhelpa r

avalokan अवलोकन s (ना) observado r v

avamuulyan अवमूल्यन s (ना) inflacio r v, prezoredukto

avanati अवनति (ना) malevoluo

avarodh अवरोध (ना) obstrukco r

avaroh अवरोह s (ना) malsupreniro r

avaruddha अवरुद्ध s (वि) malhelpata, obstrukcita

avasaan अवसान s (ना) fino r v

avasar अवसर s (ना) okaze r, ŝanco r v

avashya अवश्य s (क्रिवि) certe r

avasthaa अवस्था s (ना) kondiĉo r, stato r v

avasthal अवस्थल (ना) multgeneracia loĝloko, origino r

avasthit अवस्थित s (वि) lokita

avasthiti अवस्थिति (ना) loko r, situacio r, pozicio r v

avataar अवतार s (ना) enkarniĝo r v

avataran अवतरण s (ना) surteriĝo (de ekz flugmaŝino r v)

abbal अब्बल s (वि) plej r bona r

aber / abelaa अबेर s / अबेला (क्रिवि) malfrue r

abhaav अभाव s (ना) manko r

abhadra अभद्र s (वि) malĝentila r

abhivaadan अभिवादन s (ना) saluto r

abhibhaavak अभिभावक s (ना) kuratoro r v

abhivyakti अभिव्यक्ति s (ना) sentoesprimo

abhilaashaa अभिलाषा s (ना) deziro r, revo r v

abhilekh अभिलेख s (ना) epigrafo r v, dokumento r v

abhimaan अभिमान s (ना) aroganteco r, fanfarono r

abhinandan अभिनन्दन s (ना) honoro r, gratulado

abhinay अभिनय s (ना) aktorado

abhinetaa अभिनेता s (ना) aktoro r v

abhinetrii अभिनेत्री s (ना) aktorino v

abhiruchi अभिरुचि s (ना) intereso r

abhishaap अभिशाप s (ना) malbeno r v

abhiyaan अभियान s (ना) movado r v, kampanjo r v

abhiyog अभियोग s (ना) jura r v akuzo r

abhrakh अभ्रख (ना) glimo r v

abhyaas अभ्यास s (ना) ekzerco r, praktiko r

abhyaas pustikaa अभ्यास s पुस्तिका s (ना) kajero r v

abhyuday अभ्युदय (ना) evoluo r v

abilamba अबिलम्ब (वि) tuj r v

aviral अविरल s (वि) daŭra r

avishvaas अविश्‍वास s (ना) malfido r

avismaraniiy अविस्मरणीय s (वि) neforgesebla r

achaaklii अचाक्ली s (क्रिवि) tro r v

achaanak अचानक s (क्रिवि) subite r

achaanu / achaano अचानु / अचानो (ना) haktabulo r

achaar अचार s (ना) peklaĵo r v

achakachaaunu अचकचाउनु (अक्रि) heziti r

achakalTo अचकल्टो (वि) duone r kuirita

achal अचल (वि) nemovebla, firma r, inerta r

achamma अचम्म s (ना) miro r

achchhyũ अच्छ्युँ (ना) krabro r (insekto r v)

achel अचेल s (क्रिवि) nuntempe r

achet अचेत s (वि) nekonscia, svena r

ãcheTnu अँचेट्नु (सक्रि) puŝi r, premegi

achhut अछुत (वि) netuŝenda

adaalat अदालत v s (ना) juĝejo r v, tribunalo r v

aDaan अडान s (ना) firmeco r, obstino r v

aDaaunu अडाउनु (सक्रि) ŝtopi r, rigli r, bolti r, senmovigi r, apogi r

adab अदब (ना) respekto r

aDabaangge अडबाङ्गे (वि) absurda r

aDabekhaDabe अडबेखडबे (वि) neebena

adaksha अदक्ष (वि) mallerta r

adamya अदम्य s (वि) nevenkebla

adbhut अद्भुत s (वि) mirinda r

advitiiy अद्वितीय s (वि) unika r, senkompara r

aDchan अड्चन s (ना) obstaklo r v

aDDaa अड्डा s (ना) oficejo r

aDes अडेस s (ना) apogo r

aDhaai अढाइ s (ना) du kaj duono r v (2½)

adhabaise अधबैंसे (वि) plenkreska r

adhakalcho अधकल्चो (वि) duone r kuirita

adhakaTTii अधकट्टी (ना) kvitanco r

adhivaktaa अधिवक्ता v s (ना) advokato r v

adhiveshan अधिवेशन s (ना) kongreso r v

adhiin अधीन s (वि) suba r, dependa r

adhiir अधीर s (वि) maltrankvila r, malpacienca r

adhik अधिक s (वि) multaj r

adhikaar अधिकार (ना) rajto r v

adhikaarii अधिकारी s (ना) rajto r v-posedanto

adhikavarsha अधिकवर्ष (ना) superjaro r v

adhikatam अधिकतम s (वि) plejmulta

adhikrit अधिकृत s (ना) oficisto r

adhinaayak अधिनायक (ना) lordo r, diktatoro r v

adhipati अधिपति (ना) mastro r

adhiraaj अधिराज (ना) suvereno r v, imperiestro r v

adhiraajya अधिराज्य s (ना) reĝlando r

adhityakaa अधित्यका (ना) altplataĵo

adhiyaã अधियाँ (ना) rikoltodivido

adhuro अधुरो s (वि) nekompleta r

adhyaadesh अध्यादेश s (ना) ordono r

adhyaagaman अध्यागमन s (ना) migrado

adhyaapak अध्यापक s (ना) instruisto r v

adhyaapan अध्यापन s (ना) instruado r v

adhyaapikaa अध्यापिका (ना) instruistino

ãdhyaaro अँध्यारो s (वि) malluma r

adhyaatma अध्यात्म (ना) spirito r v

adhyaksha अध्यक्ष s (ना) prezidanto r v

adhyayan अध्ययन s (ना) studo r, studado v

adhyayan sasthaan अध्ययन s संस्थान (ना) fakultato r v, instituto r

aDig अडिग s (वि) stabila r, firma r

aDinu अडिनु (अक्रि) halti r, ne moviĝi r

aDkaaunu अड्काउनु (सक्रि) fiksi r, haltigi r

aDkal अड्कल (ना) konjekto r, diveno r, takso r

aDkanu अड्कनु (अक्रि) halti r, implikiĝi, fiksiĝi r

aDko अड्को (ना) obstaklo r v

aDnu अड्नु (अक्रि) resti r, halti r

adrishya अदृश्य s (वि) nevidebla

aduvaa अदुवा s (ना) zingibro r v

aduuradarshii अदूरदर्शी (वि) miopa r

adyaavadhi अद्यावधि (क्रिवि) ĝis nun

adyaapi अद्यापि s (क्रिवि) ĝis hodiaŭ r

agaavai अगावै s (क्रिवि) jam antaŭe r

agaaDi अगाडि s (क्रिवि) antaŭe r

agaagh अगाघ (वि) senlima r

ãgaalnu अँगाल्नु s (सक्रि) sekvi r, akcepti r (-ismon r); brakumi r v

ãgaalo अँगालो s (ना) ĉirkaŭpremo r, brakumo r v

ãgaar अँगार (ना) karbo r v

agaDamabagaDam अगडमबगडम (ना) bagatelo r

agarabattii अगरबत्ती (ना) incensaĵo r

agasta अगस्त (ना) aŭgusto r v

agasti अगस्ति (वि) manĝema, nesatigebla

ageno अगेनो (ना) forno r v, kameno r v

aghaaunu अघाउनु (अक्रि) satiĝi

agi / aghi अगि / अघि (नायो) antaŭ r

agisaraa / aghisaraa अगिसरा / अघिसरा (वि) aktiva r, vigla r

aglo अग्लो s (वि) alta r

agraj अग्रज s (ना) pliaĝulo r v, pioniro r v

agrim अग्रिम s (वि) antaŭa r

aguvaa अगुवा s (ना) antaŭulo r; (agrikultura r) gvidisto r, gvidanto v

agulTo अगुल्टो (ना) brulaĵo r v

ãguTho अँगुठो (ना) dikfingro r v

ahã अहँ (विबो) ne, ne volas

ãhã अँहँ (नि) ne

aham अहम् (ना) egoismo r v

ahangkaar अहङ्कार (ना) aroganteco r

ahile अहिले (क्रिवि) nun r v

ahisaa अहिंसा s (ना) pacifismo r v, nemortado, senperforto v

aho / oho अहो / ओहो (विबो) ho!

ai

aichchhik ऐच्छिक (वि) laŭvola

ai jan ऐ जन (अव्य) same r kiel r v supre r

aina ऐन (ना) akto r, kodo r v

ainaa ऐना (ना) spegulo r v

aisa ऐस (ना) lukso r v

aĩselu ऐँसेलु (ना) frambo r v

aishvarya ऐश्‍वर्य s (ना) posedaĵaro

aiThan ऐंठन (ना) ĝena r premo r v

aiThnu ऐंठ्नु (अक्रि) ĝene r premi r

aitihaasik ऐतिहासिक s (वि) historia r v

aiyaa ऐया (विबो) aj!

aiyaasii ऐयासी (ना) luksamo

ajangga अजङ्ग (वि) grandega

ajha अझ (क्रिवि) plu, pli

ajhai अझै (क्रिवि) ankoraŭ r

ajib / ajiib अजिब / अजीब (वि) stranga r, mirinda r

ajinggar अजिङ्गर (ना) pitono r v

ãjulii / aỹjali अँजुली s / अञ्जलि (ना) dumanpleno

ajỹaan अज्ञान s (ना) nescio v

ajỹaat अज्ञात s (वि) nekonata r

akaal अकाल (ना) sekego v, senpluveco; malĝusta tempo r v

akaD अकड (ना) kontraŭstaro r, obstino r v

akamakaaunu अकमकाउनु (अक्रि) heziti r, embarasiĝi

akaran अकरण s (ना) negacio r

akasmaat अकस्मात् (क्रिवि) subite r

akhaadya अखाद्य (वि) nemanĝenda

akhabaar अखबार s (ना) revuo r v, ĵurnalo r v

akhaDaa अखडा s (ना) kunvenejo

akhanDa अखण्ड s (वि) nedividebla

akhil अखिल (वि) tuta r

akhtiyaar अख्तियार s (ना) rajto r v, aŭtoritato r

akkal अक्कल (ना) lerteco r

aksar अक्सर s (क्रिवि) ĝenerale r, ofte r

aksh अक्ष (ना) akso r v

akshaash अक्षांश (ना) latitudo r v

aksham अक्षम s (वि) malkapabla, nekompetenta r

akshar अक्षर s (ना) litero r v, alfabeto r v

akshar अक्षर s (वि) nedetruebla

aksharepi अक्षरेपि (क्रिवि) laŭlitere

akshashaalaa अक्षशाला (ना) vetludejo v

aksijan अक्सिजन s (ना) oksigeno r v

akTobar अक्टोबर s (ना) oktobro r v

akTopas अक्टोपस (ना) polpo r v

alachchhin अलच्छिन (वि) malbonaŭgura r

alag / alagga अलग / अलग्ग s (क्रिवि) aparte r

alagyaaunu अलग्याउनु (सक्रि) disigi r, izoli r

alaichii अलैंची (ना) kardamomo r v (spico r v)

alakatraa अलकत्रा (ना) asfalto r v, gurdo r v

alamal अलमल s (ना) konfuzo r

alamalinu अलमलिनु (अक्रि) konfuziĝi

alangkaar अलङ्कार s (ना) ornamaĵo r

alapatra अलपत्र s (क्रिवि) senbaze r, konfuze r

albaaniiyaa अल्बानीया (ना) Albanio r v

alvam अल्वम (ना) albumo r v

alchhii / alsii अल्छी s / अल्सी (वि) mallaborema r

ali / alik अलि / अलिक s (वि) iom, iomete

aljeriiyaa अल्जेरीया (ना) Alĝerio v

aljhinu अल्झिनु (अक्रि) implikiĝi

allaare अल्लारे s (वि) sencela r, pasumanta

allaarinu अल्लारिनु (अक्रि) vagadi, pasumi

allo अल्लो (ना) kanabo r v; speco r v de urtiko r v

alp अल्प s (वि) malmulta r

alpaviraam अल्पविराम (ना) komo r v

alpasangkhyak अल्पसङ्ख्यक (वि) malplimulta r

alTimeTam अल्टिमेटम s (ना) ultimato r v

amalapitta अमलपित्त (ना) acideco r

amar अमर (वि) senmorta r

ambaa अम्बा s (ना) gujavo r (speco r v de frukto r v)

amerikaa अमेरिका v (ना) Ameriko r v

amildo अमिल्दो (वि) sentaŭga

amilo अमिलो s (वि) acida r

amkhoraa अम्खोरा (ना) poto r v

amleT अम्लेट (ना) omleto r v

ammal अम्मल (ना) manio r v

amuk अमुक (सर्व) iu

amuulya अमूल्य s (वि) netaksebla, kara r

amuurta अमूर्त s (वि) abstrakta r, senforma

anaavaran अनावरण (ना) inaŭguro r

anaavashyak अनावश्यक s (वि) nenecesa

anaadar अनादर (ना) malrespekto r, neglekto r v

anaaDii अनाडी (वि) naiva r, sensperta

anaahak अनाहक s (क्रिवि) senkaŭze

anaaj अनाज s (ना) greno r v

anaanaas अनानास (ना) ananaso r v

anaar अनार (ना) granato r v

anaath अनाथ s (ना) orfo r v

anaath अनाथ s (वि) senhelpa r

anaayaas अनायास s (क्रिवि) subite r, hazarde r

anavarat अनवरत s (वि) daŭra r

anabhijỹa अनभिज्ञ s (वि) nescia

anavishvaas अनविश्‍वास (ना) malfido r

anagantii / anagintii अनगन्ती / अनगिन्ती s (वि) nekalkulebla

anaitik अनैतिक s (वि) senmorala

anajaan अनजान (वि) fremda r, nescia, mallerta r

anakan अनकन (ना) hezito r

anakanaaunu अनकनाउनु (अक्रि) heziti r, embarasiĝi

anakanTaar अनकन्टार (ना) soleca r loko r

anamel अनमेल (ना) sen taŭgo r, malkonkordo

anamol अनमोल s (वि) netaksebla, tre valora r

ananta अनन्त s (वि) eterna r, senlima r

anapaDh अनपढ (वि) needukita

anartha अनर्थ s (ना) malordo r, katastrofo r v

anashan अनशन s (ना) fasto r v, protesto r per fasto r v

anaupachaarik अनौपचारिक s (वि) neformala,neoficiala

anauTho अनौठो s (वि) stranga r,fremda r

anveshan अन्वेषण s (ना) esploro r

anDaa अन्डा (ना) ovo r v

anDaa / anDaa अण्डा s / अन्डा (ना) ovo r v

andaaj अन्दाज s (ना) konjekto r

anDaakaar अण्डाकार (ना) ovalo r

anDakosh अण्डकोष (ना) testiko r v

andhaadhundha अन्धाधुन्ध (क्रिवि) tro r v

andhavishvaas अन्धविश्‍वास (ना) superstiĉo r v

andhakaar अन्धकार s (ना) mallumo r v

andho अन्धो s (वि) blinda r

anek अनेक s (वि) diversaj r, multaj r

angg अङ्ग v s (ना) parto r v, membro r

anggabhangga अङ्गभङ्ग (ना) vundo r v, rompita korpomembro

anggarakshak अङ्गरक्षक (ना) korpogardisto r

anggrej अङ्ग्रेज (ना) anglo r v

anggrejii अङ्ग्रेजी v (वि) angla r v

anggur / agur अङ्गुर s / अंगुर (ना) vinbero r v

angk अङ्क s (ना) cifero r v; poento r v

angkaganit अङ्कगणित (ना) aritmetiko r v

angkamaal अङ्कमाल (ना) ĉirkaŭpreno r, brakumo r v

angkur अङ्कुर (ना) ŝoso r v, ekkreskaĵo (de planto r v)

angkush अङ्कुश (ना) hoko r, ankro r v

ani अनि (सं) kaj r v

anivaarya अनिवार्य s (वि) devigita

anichchhaa अनिच्छा (ना) sendezireco, sendeziro

anidraa अनिद्रा (ना) sendormeco r

aniishvaravaad अनीश्‍वरवाद (ना) ateismo r v

anikaal अनिकाल s (ना) malsatego v, sekego v

anishchit अनिश्‍चित s (वि) necerta

anitya अनित्य (वि) nedaŭra

aniyamit अनियमित s (वि) neregula

ann अन्न s (ना) greno r v

annadaataa अन्नदाता (ना) manĝo r v-donanto, patrono r v

ant अन्त s (ना) fino r v

antavaartaa अन्तवार्ता (ना) intervjuo r v

antahshulka अन्तःशुल्क s (ना) enlanda imposto r v

antamukhii अन्तमुखी (वि) introvertita

antar अन्तर s (ना) malsimileco r, diferenco r

antar अन्तर s (अव्य) inter r v

antaraal अन्तराल s (ना) intervalo r v

antaraap अन्तराप (ना) ĉarniro r v

antaraashTriy अन्तराष्ट्रिय (वि) internacia r

antarangga अन्तरङ्ग (वि) intima r

antarvirodh अन्तर्विरोध (ना) interna r kontraŭstaro r

antargat अन्तर्गत s (वि) suba r, inkluziva r

antariip अन्तरीप (ना) kabo r v terkapo r

antariksha अन्तरिक्ष s (ना) kosmo r v, spaco r v

antarikshayaan अन्तरिक्षयान (ना) kosmoŝipo r v

antarim अन्तरिम s (वि) intertempa, portempa, provizora r

antarnihit अन्तर्निहित (वि) enhava r

antaryaamii अन्तर्यामी (वि) travidebla r; konanta; dio

antatah अन्ततः s (क्रिवि) fine r, finfine r

anThaanabbe अन्ठानब्बे (ना) naŭdek v ok (98)

anThaaunna अन्ठाउन्न (ना) kvindek v ok (48)

antim अन्तिम s (वि) lasta r

antya अन्त्य s (ना) fino r v

antyaanupraas अन्त्यानुप्रास (ना) rimo r v

antyeshTi अन्त्येष्टि (ना) kremacio r v, funebro r v

anu अणु (ना) atomo r v

anuvaad अनुवाद s (ना) traduko r v

anubam अणुबम (ना) atombombo v

anubhav अनुभव s (ना) sperto r v

anuchchhed अनुच्छेद s (ना) ĉapitro r v

anuchit अनुचित s (वि) maldeca r

anudaan अनुदान s (ना) monhelpo

anuhaar अनुहार s (ना) vizaĝo r v

anukampaa अनुकम्पा (ना) kompato r v

anukaran अनुकरण s (ना) imito r

anukaraniiy अनुकरणीय s (वि) imitinda

anukram अनुक्रम (ना) ordo r v

anukramanikaa अनुक्रमणिका (ना) indekso r v

anukuul अनुकूल s (वि) taŭga r, konvena r

anumaan अनुमान s (ना) konjekto r, supozo r, diveno r

anumati अनुमति s (ना) permeso r

anumatipatra अनुमतिपत्र (ना) permesilo r v, licenco r v

anumodan अनुमोदन s (ना) aprobo r

anunaasik अनुनासिक (वि) naza r (sono r v)

anupaat अनुपात s (ना) proporcio r v

anupam अनुपम s (वि) senkompara r, unika r

anupasthit अनुपस्थित s (वि) foresta r, neĉeesta

anuraag अनुराग s (ना) pasio r v

anurodh अनुरोध s (ना) peto r

anuruup अनुरूप s (वि) identa r, konforma r, simila r

anusaar अनुसार s (नायो) laŭ r

anusandhaan अनुसन्धान s (ना) esploro r

anusaran अनुसरण s (ना) sekvado

anusarga अनुसर्ग (ना) sufikso r v

anusvaar अनुस्वार (ना) naza r sono r v

anushaasan अनुशासन s (ना) disciplino r

anusuuchii अनुसूची s (ना) indekso r v

anutpaadak अनुत्पादक s (वि) nefekunda

anuttar अनुत्तर (वि) senresponda

anuttiirna अनुत्तीर्ण (वि) ekzamene r malsukcesa r

anuyaayii अनुयायी s (ना) sekvanto

any अन्य s (वि) alia r v

anyaay अन्याय s (ना) tiraneco r, maljusteco r

anyathaa अन्यथा s (क्रिवि) se ne, alie r, male v

anyol अन्योल s (ना) dilemo r, malfeliĉo r

apaangga / apaahij अपाङ्ग s / अपाहिज (वि) handikapita, kripla r

apaar अपार (वि) senlima r

apavaad अपवाद s (ना) escepto r

apabhrash अपभ्रंश s (ना) simpliĝo de vorto r v, malpliboniĝo

apach अपच (ना) dispepsio r

apaDh अपढ (वि) needukita

apaharan अपहरण s (ना) forkapto r, forrabo

apamaan अपमान s (ना) insulto r v, ofendo r

aparaadh अपराध s (ना) krimo r v

aparaadhii अपराधी s (ना) krimulo r

aparaanha अपरान्ह (ना) posttagmezo r

aparivartaniiy अपरिवर्तनीय s (वि) neŝanĝenda

aparichit अपरिचित s (वि) nekonata r, fremda r

aparihaarya अपरिहार्य s (वि) esenca r, nemalhavebla

aparjhaT अपर्झट (क्रिवि) subite r

aparyaapta अपर्याप्त s (वि) nesufiĉa

apashabda अपशब्द (ना) fivorto, tabua r vorto r v

apashakun अपशकुन (वि) malbonaŭgura r

apashoch / aphasos अपशोच / अफसोस s (ना) bedaŭro r

aphabaah अफबाह (ना) onidiro r v, skandalo r v

aphim अफिम (ना) opio r v

aphis अफिस s (ना) oficejo r

aphrikaa अफ्रिका v (ना) Afriko r v

apiil अपील (ना) peto r

apitu अपितु s (ना) tamen r

apratyaashit अप्रत्याशित s (वि) neatendita

apratyaksha अप्रत्यक्ष s (वि) nerekta r, nevidebla

april अप्रिल s (ना) aprilo r v

apsaraa अप्सरा s (ना) feino r v

apThero अप्ठेरो (वि) malfacila r

aputaalii अपुताली (ना) heredaĵo r ricevita de seninfanulo

apuurva अपूर्व s (वि) unika r

apuuro अपूरो (वि) nefinita r

araajak अराजक s (वि) anarkia r

araaunu अराउनु (सक्रि) ordoni r

arab अरब (ना) Arabo r

araro अररो (वि) frosta r

arbud rog अर्बुद रोग (ना) kancero r v

ardh अर्ध s (वि) duona r

are अरे (विबो) ho

aringgaal अरिङ्गाल (ना) krabro r (granda r vespo r v)

arko अर्को s (क्रिवि) pli; alia r v

arnaa अर्ना (ना) bisono (speco r v de bufalo v)

arpan अर्पण s (ना) oferado r v

arpanu अर्पनु (सक्रि) oferi r

arth अर्थ s (ना) signifo r v;financo r

arthaat अर्थात् s (सं) alivorte r

arthashaastra अर्थशास्त्र v (ना) ekonomio r v

artii अर्ती s (ना) konsilo r

aruu अरू (वि) alia r v

asaavadhaan असावधान (वि) malatenta

asaadhaaran / asaamaanya असाधारण / असामान्य s (वि) eksterordinara r

asaadhya असाध्य s (वि) tre; neebla r

asaamayik असामयिक (वि) neoportuna

asabhya असभ्य s (वि) necivilizita

asahayog असहयोग s (ना) malhelpo r, manko r de helpo r

asajilo असजिलो (वि) malfacila r

asal असल (वि) bona r, bonkvalita

asalagnataa असंलग्नता (ना) neŭtraleco r

asamaan असमान s (वि) malsimila r

asamartha असमर्थ s (वि) nekapabla r

asambandhit असम्बन्धित (वि) nerilata

asambhav असम्भव s (वि) neebla r

asangkhya असङ्ख्य s (वि) sennombra r

asantushTa असन्तुष्ट s (वि) nekontenta

asaphal असफल s (वि) malsukcesa r

asar असर (ना) efiko r

asarphii असर्फी s (ना) ora monero r v

asvaabhaavik अस्वाभाविक (वि) kontraŭnatura

asviikaar अस्वीकार s (ना) rifuzo r

asha अंश (ना) parto r v, membro r

ashaanti अशान्ति (ना) malpaco r, maltrankvilo r

ashabanDaa अंशबन्डा (ना) divido r v de posedaĵoj r al hereduloj

ashikshit अशिक्षित s (वि) needukita

ashishTa अशिष्ट (वि) malafabla r

ashliil अश्‍लील s (वि) obscena r, erotika r

ashubh अशुभ (वि) malbonaŭgura r

asii असी (ना) ok dek (80)

asiim / asiimit असीम s / असीमित (वि) senlima r

asinaa असिना s (ना) hajlo r v

aspashTa अस्पष्ट s (वि) neklara

aspataal अस्पताल s (ना) hospitalo r v, malsanulejo r v

astabal अस्तबल (ना) stablo r

asthaayii अस्थायी (वि) kelktempa, provizora r

asthi अस्थि (ना) osto r v

asthipanjar अस्थिपन्जर (ना) skeleto r v

asthir अस्थिर (वि) maltrankvila r

asti अस्ति (क्रिवि) antaŭ r hieraŭ r

astitva अस्तित्व s (ना) ekzisto r v

astra अस्त्र s (ना) armilo r v

asTreliyaa अस्ट्रेलिया v (ना) Aŭstralio r v

asuvidhaa असुविधा (ना) malfacileco r, manko r de komforto r

asul असुल s (ना) pago r de ŝuldo r v

asur असुर (ना) diablo r v

aTaalii अटाली (ना) balkono r

ataasinu अतासिनु s (अक्रि) timegiĝi, ektimegiĝi

aTaaunu अटाउनु (अक्रि) taŭgi r

atah अतः (क्रिवि) do, tial r

aTal अटल (वि) firma r, rigida r

aTal अटल (ना) kuvo r v

aTer अटेर (वि) obstina r

athaah अथाह s (वि) tre profunda r

aThaara अठार s (ना) dek ok (18)

aThaasii अठासी (ना) okdek v ok (88)

athavaa अथवा s (सं) aŭ

athak अथक (वि) nelaca, persista r

aThingagar अठिङगर (ना) striko r v

aThoT अठोट s (ना) decido r v, determino r

aThThaais अठ्ठाइस s (ना) dudek v ok (28)

aThThachaalis अठ्ठचालिस (ना) kvardek v ok (48)

aThThahattar अठ्ठहत्तर (ना) sepdek v ok (78)

aThThasaThThii अठ्ठसठ्ठी (ना) sesdek v ok (68)

aThThatiis अठ्ठतीस (ना) tridek v ok (38)

ati अति (क्रिवि) tro r v

ativaad अतिवाद (ना) troismo, radikalismo r

ativrishTi अतिवृष्टि (ना) tro da pluvo r v

atiit अतीत s (ना) estinteco r

atikraman अतिक्रमण s (ना) sin trudo r

atirathii अतिरथी (ना) marŝalo r v

atiraỹjan अतिरञ्जन (ना) troigo r

atiraỹjit अतिरञ्जित (वि) troigita

atirikta अतिरिक्त s (वि) ekstra r, kroma r

atiriktaaangka अतिरिक्ताअङ्क (ना) suplementa r numero r v (de ĵurnalo r v)

atisaar अतिसार (ना) disenterio r v, lakso r v

atishayokti अतिशयोक्ति (ना) troigo r

atithi अतिथि s (ना) gasto r

atithi grih अतिथि s गृह (ना) gastejo r v

atithi satkaar अतिथि s सत्कार s (ना) gastigado

aTnu अट्नु (अक्रि) enhavebli, esti r taŭga r

aTograaph अटोग्राफ (ना) aŭtografo r

aTomeTik अटोमेटिक (वि) aŭtomata r

aTomobaail अटोमोबाइल (ना) aŭtomobilo r v

attaalinu अत्तालिनु (अक्रि) nervozi r, ploregi

aTTahaas अट्टहास s (ना) ridego r

attar अत्तर s (ना) parfumo r v

atulaniiy अतुलनीय s (वि) senkompara r, preterkompara

aTuT अटुट s (वि) daŭra r, ne rompita

atyaavashyak अत्यावश्यक (वि) tre necesa r

atyaachaar अत्याचार (ना) tiranismo, premateco r

atyaas अत्यास s (ना) timego

atyadhik अत्यधिक s (वि) tro multa r

atyanta अत्यन्त s (क्रिवि) tre r v

atyukti अत्युक्ति s (ना) troigo r

atyuttam अत्युत्तम (वि) tre bona r, bonega

au

auchitya औचित्य (ना) intenco r, utileco r

auDaahaa औडाहा (ना) turmento r

audhii औधी (क्रिवि) tre, multege r

aujaar औजार v s (ना) ilo, instrumento r v

aukaat औकात s (ना) kapablo r

aũlaa / aulaa औँला / औंला (ना) fingro r v

aulo औलो (ना) malario r v

aupachaarik औपचारिक s (वि) oficiala r, solena r

aupachaarik bhaashaa औपचारिक s भाषा v s (ना) oficiala r lingvo r v

ausar औसर (ना) okazo r, ŝanco r v

ausat औसत (ना) meznombro r v

aushadhii औषधी s (ना) medikamento r v

aushadhii upachaar औषधी s उपचार s (ना) kuracado r v

ausii औंसी (ना) nova r v luno r v, malplenluno

aũThii / auThii औँठी s / औंठी (ना) ringo r v

aũTho / auTho औँठो / औंठो (ना) dikfingro r v

aỹchal अञ्चल v s (ना) provinco r v

aỹjiir अञ्जीर (ना) figo r v

ayogya अयोग्य s (वि) netaŭga

ba

va

vaa वा (सं) aŭ

baabaa बाबा s (ना) patro r v; ermito r v

baabu बाबु s (ना) patro r v

baachaa बाचा s (ना) promeso r v

vaachaa वाचा (ना) promeso r v, ĵuro r v

baachchho / baachhaa बाच्छो s / बाछा (ना) bovido r

baachnu बाच्नु (सक्रि) laŭtlegi r

baãchnu बाँच्नु s (अक्रि) vivi r v

baãchunjel बाँचुन्जेल (क्रिवि) dumvive

vaad वाद (ना) ismo r v

baadal बादल s (ना) nubo r v

vaadan वादन (ना) ludado v (de instrumento r v)

baãdar बाँदर s (ना) simio r v

baadashaah बादशाह s (ना) imperiestro r v, reĝo r v

vaad vivaad वाद विवाद s (ना) debato r v

baãdh बाँध s (ना) baraĵo r, digo r v

baadhaa बाधा s (ना) obstrukco r, ĝeno r

baaDhii बाढी s (ना) inundo r v

baãdhnu बाँध्नु s (सक्रि) ligi r

baadhya बाध्य (वि) devigita

baãDnu बाँड्नु s (सक्रि) disdoni r

baaDulii बाडुली s (ना) singulto r

vaadya वाद्य (ना) muzika r v instrumento r v

baagh बाघ (ना) tigro r v

baagiyaan / baagii बागियान / बागी s (ना) ribelanto

baah / baã बाः / बाँ (विबो) bone r! strange r!

baahek बाहेक s (नायो) krom r, escepte r de

baahir बाहिर s (नायो) ekster r

vaahiyaat वाहियात (वि) sensenca r, senutila

baahraa बाह्रा (ना) dek du (12)

baahulo बाहुलो (ना) maniko r v

baahya बाह्य s (वि) ekstera r

baaibal बाइबल v s (ना) biblio r v

baais बाइस s (ना) dudek v du (22)

baaiskal बाइस्कल (ना) biciklo r v

baaj बाज (ना) akcipitro r v (birdo r v)

baajaa बाजा s (ना) muzikilo r v

baaje बाजे s (ना) avo r v

baajhnu बाझ्नु s (सक्रि) kvereli r

baãjho बाँझो v s (वि) malfekunda

baaji बाजि (क्रिवि) ...foje r

baajii बाजी s (ना) veto r

baaju बाजु s (ना) brako r v

vaak वाक् (ना) parolo r v

baakas बाकस s (ना) skatolo r v, kesto r v

baakhro बाख्रो s (ना) kapro r v

baãkii बाँकी s (वि) restanta

vaakka वाक्क s (ना) enuo r, naŭzo r v, vomo r v

baaklo बाक्लो (वि) dika r, densa r

vaakya वाक्य s (ना) frazo r v

baalak बालक s (ना) knabo r v

baalig बालिग s (वि) plenkreska r

baalii बाली s (ना) rikoltaĵo r

baalikaa बालिका s (ना) knabino r v

baalkonii बाल्कोनी (ना) balkono r

baalnu बाल्नु s (सक्रि) bruligi r

baalTin बाल्टिन s (ना) sitelo r v

baaluvaa बालुवा s (ना) sablo r v

baam बाम (ना) angilo r v (serpenta r fiŝo r v); politike r maldekstra r

vaam वाम (वि) maldekstra r

vaaman वामन (वि) nana r, etula r

baamesarnu बामेसर्नु (अक्रि) rampi r

baan बाण (ना) sago r v

vaan वाण (ना) sago r v

baanggo बाङ्गो s (वि) kurba r

baanii बानी s (ना) kutimo r v

vaanii वाणी s (ना) parolo r v

vaanijya वाणिज्य s (ना) komerco r v

baankii बान्की s (ना) modelo r v, formo r v, stilo r v

baantaa बान्ता s (ना) vomo r v

vaapas वापस (ना) reveno r

baapat बापत s (नायो) pro r v

baaph बाफ (ना) vaporo r v

baar बार (ना) barilo r v; tago r v (de semajno r v)

baardalii बार्दली s (ना) verando r

baare बारे s (नायो) pri r v

vaari वारि s (नायो) ĉi-flanke r

baarii बारी s (ना) brasikfarmo; ne-irigaciita kampo r v

vaaris वारिस (ना) heredanto

baarnu बार्नु s (सक्रि) ĉirkaŭbari r

vaarshik वार्षिक (वि) jara r

vaartaa वार्ता s (ना) parolado r v, konversacio r

baarud बारुद s (ना) pulvo r v

baarulo बारुलो s (ना) vespo r v

baãs बाँस v s (ना) bambuo r v

vaasalaat वासलात (ना) financo r

vaasanaa वासना s (ना) amoro r v; deziro r

baasasthaan बासस्थान (ना) loĝejo r v, hejmo r v

vaashpa वाष्प (ना) vaporo r v

baasii बासी s (वि) malfreŝa r

baasindaa बासिन्दा s (ना) loĝanto r v

baaskeT बास्केट s (ना) korbo r v

baaskeT bal बास्केट s बल (ना) korbopilko r v

baasnaa बास्ना s (ना) bonodoro r, aromo r v

baasnu बास्नु s (अक्रि) kokbleki

vaastaa वास्ता s (ना) intereso r, koncerno r

vaastavik वास्तविक (वि) vera r v, reala r

vaastukalaa वास्तुकला (ना) arkitekturo r v

baãsurii बाँसुरी s (ना) fluto r v

baaT बाट (विभ) de, el, per

baat बात (ना) parolo r v; riproĉo r

vaat वात (ना) reŭmatismo r v

baaTaa बाटा s (ना) bovlego

vaataavaran वातावरण s (ना) etoso r v, medio r v

baath बाथ (ना) reŭmatismo r v, podagro r v

baaTho बाठो s (वि) lerta r

baaTnu बाट्नु s (सक्रि) tordi r, plekti r

baaTo बाटो s (ना) strato r v, vojo r v

baaTulo बाटुलो s (वि) ronda r v

baaunna बाउन्न s (ना) kvindek v du (52)

baaunne बाउन्ने s (वि) nana r, malgrandegula r

baaunu बाउनु s (सक्रि) gapi r

baaũTo / baaũTho बाउँटो / बाउँठो (वि) absurda r, nekongrua

baayaã बायाँ s (वि) maldekstra r

vaayu वायु s (ना) vento r v

vaayumanDal वायुमण्डल (ना) atmosfero r v

vaayuyaan वायुयान (ना) aviadilo r v, flugmaŝino r v

babaal बबाल s (ना) sensenca r problemo r v, ĥaoso r v

bachaaunu बचाउनु (सक्रि) savi r, defendi r; ŝpari r

vachan वचन (ना) parolo r v, promeso r v

bachapan बचपन (ना) infaneco r v

bacharo बचरो (ना) birdido

bachat बचत (ना) ŝparo r

bachchaa बच्चा s (ना) bebo r v, infano r v

bachchhyũ बच्छ्युँ (ना) vespo r v

bachnu बच्नु s (अक्रि) sin savi r, saviĝi

baDaa बडा (वि) granda r

badaam बदाम s (ना) arakido r v, ternukso r v

badalaa बदला (ना) venĝo r v

badalii बदली s (ना) nubo r v; ŝanĝo r

badalnu बदल्नु s (सक्रि) ŝanĝi r, alternigi

badamaas बदमास s (वि) malica r

badanaam बदनाम s (वि) skandala r, fifama r

baDappan बडप्पन (ना) grandeco r v, fiero r

badar बदर (वि) rifuzita, nuligita

vadh वध (ना) mortigo r v

baDhaabaDh बढाबढ (ना) aŭkcio r v

badhaaii बधाई s (ना) gratulo r

baDhaarnu बढार्नु (सक्रि) balai r

baDhii / baDhtaa बढी / बढ्ता s (वि) multa r (j)

baDhnu बढ्नु s (अक्रि) kreski r, grandiĝi r

bãdhuvaa बँधुवा (वि) mallibera r; servuta r

vadhuu वधू (ना) nova r v edzino r v

baDo बडो (क्रिवि) tre r v

bagaal बगाल s (ना) brutaro r, grego r; amaso r

bagaichaa बगैंचा (ना) ĝardeno r v

bagalii बगली (ना) poŝo r v

bagalii maar बगली मार (ना) poŝŝtelisto

bagar बगर (ना) riverbordo, plaĝo r v, strando r v

bagare बगरे s (ना) buĉisto v

baggii बग्गी s (ना) ĉaro r v, kabrioleto r v

bagnu बग्नु s (अक्रि) flui r

bãgur / banggur बँगुर / बङ्गुर s (ना) porko r v, porkido

vahaã वहाँ (क्रिवि) li, ŝi (respekta r alparolo r); tie

bahaadur बहादुर s (वि) brava r

bahaal बहाल s (ना) luo r v

bahaanaa बहाना s (ना) ŝajnigo r, preteksto r

bahaar बहार s (ना) gajeco r; printempo r v

bahakaaunu बहकाउनु (सक्रि) distri r

bahakanu / bahakinu बहकनु / बहकिनु (अक्रि) distriĝi r

bahalaaunu बहलाउनु s (सक्रि) amuzi r

bahanaa बहना s (ना) remilo r

bahas बहस (ना) kverelo r v, disputo r

bahattar बहत्तर s (ना) sepdek v du (72)

bahii बही (ना) kontlibro

bahinii बहिनी s (ना) malpli r aĝa fratino r v

bahirmuukhii बहिर्मूखी (वि) ekstroverta, malferma r

bahiro बहिरो (वि) surda r v

bahiskaar / vahiskaar बहिस्कार / वहिस्कार (ना) elpelo r, forpelo r

bahubachan बहुबचन (ना) pluralo r v

bahubhaashik बहुभाषिक s (वि) multlingva

bahudal बहुदल (वि) multpartia

bahulaa बहुला (वि) freneza r

bahumuulya बहुमूल्य (वि) multekosta r

bahut बहुत s (वि) multa r

vaivaahik वैवाहिक (वि) geedziĝa r

vaideshik वैदेशिक s (वि) eksterlanda r

vaidh / vaidhaanik वैध / वैधानिक (वि) konstitucia r

vaidya वैद्य s (ना) ajurveda r aŭ tradicia r kuracisto r v

vaijỹaanik वैज्ञानिक (ना) sciencisto r v

baĩka बैँक (ना) banko r v

vaimanasya वैमनस्य (ना) miskompreno r; malamikeco r

bainaa बैना s (ना) antaŭpago r

vair वैर (ना) malamikeco r

vairaag वैराग (ना) asketismo r v

vairii वैरी (ना) malamiko r

baĩsa बैँस s (ना) juneco r

baisaakhii बैसाखी s (ना) lambastonoj r

baisaThThii बैसठ्ठी (ना) sesdek v du (62)

baiThak बैठक s (ना) kunsido r; salono r v

vaiyaktik वैयक्तिक s (वि) persona r

bajaar बजार v s (ना) bazaro r v, merkato r v

bajaarnu बजार्नु s (सक्रि) frapfaligi

bajaaunu बजाउनु s (सक्रि) frapi r, ludi r v instrumenton r

bajai, bajyai बजै, बज्यै s (ना) avino r

vajan वजन (ना) pezo r v

baje बजे (ना) horo r v (en horloĝo r v)

bajeT बजेट s (ना) buĝeto r v

bajiyaa बजिया s (ना) sklavo r v, viraĉo

bajnu बज्नु s (अक्रि) soni r; esti r horo r v

bajranu बज्रनु s (अक्रि) frapfali

vakaalat वकालत s (ना) pledado

bakabak बकबक (ना) babilaĉo r, sensencaĵo r

bakas / baksis बकस / बक्सिस (ना) donaco r v

bakhaan बखान s (ना) rakonto r v

bakhat बखत (ना) tempo r v

vakil वकिल s (ना) advokato r v

bakkal बक्कल (ना) buko r v

baknu बक्नु s (अक्रि) babilaĉi r

vakra वक्र (वि) kurba r

vaksha वक्ष (ना) brusto r, mamo r v

vaktaa वक्ता s (ना) parolanto

vaktavya वक्तव्य s (ना) prelego r

bakullo बकुल्लो (ना) cikonio r v

bakyautaa बक्यौता s (ना) pagenda, restanta ŝuldo r v

bal बल (ना) forto r v; pilko r v

balaatkaar बलात्कार s (ना) seksperforto r v

balauTaa / balauTe बलौटा / बलौटे (वि) sabla r

balba / balbha बल्ब / बल्भ (ना) valvo r v

balchhii बल्छी s (ना) fiŝhoko r

bali बलि (ना) buĉofero r

baliyo बलियो s (वि) forta r; firma r

baljhanu बल्झनु (अक्रि) enkaptiĝi

balla बल्ल s (क्रिवि) fine r, finfine r

vallo वल्लो (वि) ĉirkaŭa r

balnu बल्नु s (अक्रि) bruli r v

bam बम (ना) bombo r v

bamkanu बम्कनु (अक्रि) kriegi r

bamojim बमोजिम s (नायो) laŭ r

van वन (ना) ĝangalo r v, arbaro r v

banaavaT बनावट s (ना) konstruo r; formo r v

banaaunu बनाउनु s (सक्रि) fari r, krei r, konstrui r

vanaspati वनस्पति s (ना) verdaĵo r v

vanaspati vijỹaan वनस्पति s विज्ञान v s (ना) botaniko r v

vanbhoj वनभोज (ना) pikniko r v, arbara r festo r v

bancharo बन्चरो s (ना) hakilo r v

banda बन्द s (वि) ferma r

bandaagobhii / bandaakobii बन्दागोभी / बन्दाकोबी s (ना) brasiko r v

banda garnu बन्द s गर्नु (सक्रि) fermi r

banDal बन्डल (ना) pakaĵo r v

vandanaa वन्दना (ना) saluto r

bandaragaah बन्दरगाह s (ना) haveno r v

bandej बन्देज s (ना) malpermeso r v

bandel / banel बन्देल / बनेल (ना) apro r v

bandhak बन्धक s (ना) garantiaĵo r, hipoteko r v

bandhan बन्धन s (ना) ligado, malliberigo r

bandhu बन्धु s (ना) frato r v, kuzo r v, intima r amiko r v

bandii बन्दी s (ना) malliberulo r

bandobasta बन्दोबस्त s (ना) ordo r v, aranĝo r

banduk बन्दुक s (ना) pafilo r v

banggaaraa बङ्गारा s (ना) makzelo r v, faŭko r v

banggalaa बङ्गला s (ना) bangalo

banggyaaun बङ्ग्याउन (सक्रि) fleksi r

banjaaraa बन्जारा (ना) kolportisto r

banjar बन्जर s (ना) nefekunda tero r v

bannu बन्नु s (अक्रि) fariĝi r

vanyajantu वन्यजन्तु (ना) sovaĝa r besto r v

baphaadaar बफादार s (वि) sincera r

baphaaunu बफाउनु (सक्रि) vaporkuiri; boligi r

bar बर (ना) beno r; banjano (arbo r v)

vara वर (ना) novedzo r

vara वर (क्रिवि) proksime r

baraabar बराबर s (वि) egala r

baraajyu बराज्यु (ना) praavo r

baraalinu बरालिनु s (अक्रि) vagi r; flirti r

baraamad बरामद s (ना) troviĝo r

barabaad बरबाद s (ना) difektiĝo r, ruiniĝo r

barabaraaunu बरबराउनु (अक्रि) murmuri r

barakhaasta बरखास्त (वि) maldungita

barakhii बरखी (ना) funebra r periodo r v

baranDaa बरन्डा s (ना) verando r

baraph बरफ (ना) glacio r v

barchhaa / barchhii बर्छा / बर्छी (ना) lanco r v

vardii वर्दी (ना) uniformo r v

varg वर्ग s (ना) sekcio r, kvadrato r v

vargiikaran वर्गीकरण (ना) divido r v

varipari / varpar वरिपरि s / वरपर (नायो) ĉirkaŭ r

varishTha वरिष्ठ s (वि) plej r bona r

barkhaa बर्खा s (ना) musono r v, pluvsezono v; pluvado

barkhaa वर्षा v s (ना) pluvo r v

barmaa बर्मा v s (ना) Mjanmaro v (antaŭe r Birmo v)

varna वर्ण s (ना) koloro r v; kasto r v; litero r v

varnamaalaa वर्णमाला (ना) alfabeto r v

varnan वर्णन s (ना) rakonto r v

varnasangkar वर्णसङ्कर (वि) hibrida r, miksospeca r

barobar बरोबर s (क्रिवि) ofte r

barsa वर्ष s (ना) jaro r v, aĝo

barsaat बर्सात (ना) pluva r sezono r v

barsaatii बर्साती (ना) pluvmantelo v

barsanu बर्सनु (अक्रि) pluvi r

barseni बर्सेनि s (क्रिवि) ĉiu jare r

vartamaan वर्तमान s (वि) aktuala r, nuna r

vartamaan वर्तमान s (ना) prezenco r, nuntempo r

bartan बर्तन (ना) poto r v

vartan वर्तन (ना) ujo r v

baru बरु (सं) prefere r

basaaĩ बसाइँ s (ना) loĝado

basaaĩ saraai बसाइँ s सराइ (ना) transloĝiĝo r, migrado

vasanta वसन्त s (ना) printempo r v

vash वंश (ना) generacio r v

vash वश (ना) rego r v

basilaa बसिला (ना) adzo r (pinta r hakilo r v)

basnu बस्नु s (अक्रि) sidi r; loĝi r

bastii बस्ती s (ना) loĝejo r v, vilaĝo r v

vastra वस्त्र s (ना) vesto r v

bastu बस्तु (ना) varo r v, objekto r v

vastu वस्तु s (ना) varo r v, afero r

baTaaliyan बटालियन s (ना) bataliono r v

baTaarnu बटार्नु s (सक्रि) tordi r

bataas बतास s (ना) vento r v

vatan वतन (ना) adreso r v

bathaan बथान s (ना) brutaro r, grego r; amaso r

baTTaa बट्टा s (ना) skatolo r v

baTTaaii बट्टाई (ना) koturno r v

battii बत्ती s (ना) lampo r v; lumo r v

battiis बत्तीस s (ना) tridek v du (32)

baTuvaa बटुवा s (ना) iranto, preterpasanto

baTuko बटुको (ना) bovlo r v

baTulnu बटुल्नु s (सक्रि) kolekti r

bauddha बौद्ध s (वि) Budhisma r

baulaahaa बौलाहा s (वि) freneza r, kaprica r

bayaaliis बयालीस s (ना) kvardek v du (42)

bayaan बयान s (ना) rakonto r v

bayaanabbe बयानब्बे (ना) naŭdek v du (92)

bayaasii बयासी s (ना) okdek v du (82)

bayal बयल (ना) kastrita bovo r v

bayar बयर (ना) pruno r v, jujubo r

vayaska वयस्क s (वि) plenkreska r

bvaãso ब्वाँसो (ना) ŝakalo r

be~sii बेँसी s (ना) malaltejo, valo r v

bevaastaa बेवास्ता s (ना) neglekto r v, malzorgo r, senintereso r

bechnu बेच्नु s (सक्रि) vendi r

bedaag बेदाग (वि) pura r, senmakula r

vedanaa वेदना s (ना) doloro r v

beglo बेग्लो (वि) aparta r, fremda r

behornu बेहोर्नु s (सक्रि) toleri r, respondeci r

behos बेहोस s (वि) nekonscia, sveninta

behulii बेहुली (ना) edziniĝanto

behulo बेहुलो s (ना) edziĝanto

beijjat बेइज्जत s (ना) malhonoro r, insulto r v

beimaan बेइमान s (वि) perfidema, fripona r

bejoD बेजोड s (वि) senkompara r

bekaar बेकार s (वि) senutila, vana r

bel बेल (ना) speco r v de frukto r v

belaa बेला s (ना) tempo r v; violono r v

velaa वेला (ना) tempo r v, okazo r

belaayat बेलायत v (ना) Anglio v, Britio r v

belan बेलन (ना) rulpremilo r

belnu बेल्नु (सक्रि) ruli r (paston r)

belukaa बेलुका s (ना) vespero r v

belun बेलुन s (ना) balono r v

bemajjaa बेमज्जा (वि) malplaĉa r, malagrabla r

bencha बेन्च s (ना) benko r v

bepattaa बेपत्ता s (वि) malaperinta

ber बेर (ना) tempodaŭro, pasinta tempo r v

berii बेरी (ना) bero r v

bernaa बेर्ना s (ना) arbusto r v

bernu बेर्नु (सक्रि) volvi r; vindi r

bes बेस (वि) pli bona r; bona r

besaar बेसार s (ना) kurkumo r v (flava r v forta r spico r v)

besarii बेसरी s (क्रिवि) tre forte r v

vesh / vesh वेश / वेष (ना) vesto r v

veshyaa वेश्या s (ना) prostituitino r v, putino r v

bet बेत (ना) kano r v

betalabii बेतलबी (वि) nepagita, volontula r

vetan वेतन (ना) salajro r v

veTar वेटर (ना) kelnero r

bethaa / byathaa बेथा / ब्यथा (ना) doloro r v, malsano r v, naskodoloro

beThiik बेठीक s (वि) malĝusta

betoD बेतोड s (वि) rapidega

bha

bhaav / bhaavanaa भाव / भावना (ना) sento r

bhaavaartha भावार्थ (ना) senco r

bhaavuk भावुक (वि) sentimentala r

bhaãchnu भाँच्नु (सक्रि) rompi r

bhaãD भाँड (ना) dancisto r v

bhaaDaa भाडा s (ना) luprezo

bhaãDaa भाँडा s (ना) poto r v, vazo r v

bhaãDnu भाँड्नु (सक्रि) senordigi; delogi r

bhaag भाग (ना) parto r v, divido r v

bhaagnu भाग्नु s (अक्रि) forkuri r; eskapi r

bhaagya भाग्य s (ना) sorto r

bhaai भाइ (ना) malpli r aĝa frato r v

bhaairas भाइरस s (ना) viruso r v

bhaãjo भाँजो (ना) obstrukco r

bhaakaa भाका (ना) promeso r v; limdato

bhaakal भाकल s (ना) promeso r v al dio

bhaalaa भाला s (ना) lanco r v

bhaale भाले s (ना) koko r v; virbesto v

bhaalu भालु s (ना) urso r v

bhaan भान (ना) ŝajno r, pretendo r

bhaanchhaa भान्छा (ना) kuirejo r v

bhaang भाङ (ना) kanabo r v

bhaanij / bhaanjaa भानिज s / भान्जा (ना) nevo r v (filo r v de fratino r v)

bhaar भार (ना) ŝarĝo r v

bhaaradaar भारदार s (ना) nobelaro r v

bhaarat भारत v (ना) Barato r v (Hindio v)

bhaarii भारी s (वि) peza r

bhaas भास (ना) marĉo r v

bhaashaa भाषा v s (ना) lingvo r v

bhaashaavijỹaan भाषाविज्ञान (ना) lingvistiko r v

bhaashaanuvaad भाषानुवाद (ना) interpreto r

bhaashan भाषण s (ना) prelego r

bhaashikaa भाषिका (ना) dialekto r v

bhaat भात (ना) kuirita rizo r v

bhaaTaa भाटा (ना) tajdo r v

bhaau भाउ (ना) prezo r v

bhaaujyuu / bhaaujuu भाउज्यू / भाउजू s (ना) bofratino r (edzino r v de pli aĝa frato r v)

bhavadiiy भवदीय (वि) via, sincere r (sub letero r v)

bhavan भवन (ना) domo r v

bhavishya भविष्य s (ना) estonto

bhavishyavaanii भविष्यवाणी (ना) profetaĵo r, antaŭdiraĵo r

bhavitavya भवितव्य (वि) destinata, neevitebla

bhavya भव्य s (वि) granda r, grandioza r

bhaDak भडक (ना) pompo r, brilo r

bhaddaa भद्दा s (वि) malbela r, malgracia r, maleleganta

bhadraa भद्रा (वि) bona r, ĝentila r

bhãgaalo भँगालो (ना) rivereto r

bhagaaunu भगाउनु (सक्रि) kurigi r; elopigi (igi forkuri r por edziniĝi r)

bhagavaan भगवान s (ना) dio r v

bhãgero भँगेरो (ना) pasero r v

bhagna भग्न (वि) rompita

bhagnaavashesh भग्नावशेष (ना) ruino r v

bhaĩsii भैँसी s (ना) bubalino

bhajan भजन (ना) himno r v

bhajnu भज्नु (सक्रि) preĝkanti, kanti r v himnon r

bhakaarii भकारी s (ना) grenkorbo

bhakabhak भकभक (ना) balbuto r

bhakta भक्त (ना) adepto r v

bhakunDo भकुण्डो (ना) piedpilko r v

bhal भल (ना) (akvo r v)fluo r v

bhalaadamii भलादमी (ना) bonulo r, ĝentilulo

bhalaakusaarii भलाकुसारी (ना) babilado

bhalo भलो (वि) bona r

bhamaro भमरो (ना) burdo r v (granda r abelo r v)

bhandaa भन्दा (नायो) ol

bhanDaaphor भन्डाफोर (ना) malkaŝado

bhanDaar भण्डार s (ना) provizejo r, stokejo r

bhane भने (सं) se

bhanjyaang भन्ज्याङ (ना) montpasejo v

bhankanu भन्कनु (अक्रि) zumi r

bhannu भन्नु s (सक्रि) diri r

bhansaar भन्सार s (ना) dogano r v

bhanTaa भन्टा (ना) melongeno r v (legomo r v)

bhar / bharosaa भर / भरोसा s (ना) fido r v, subteno r

bharapuur / bharii भरपूर / भरी (वि) plena r v, sufiĉa r

bhare भरे (क्रिवि) vespere r; poste r

bhariyaa भरिया s (ना) portisto r v, kulio r v

bharkhar भर्खर s (क्रिवि) ĵus r

bharnaa भर्ना s (ना) registrigo; rekompenco r

bharnu भर्नु (सक्रि) plenigi r

bharpaai भर्पाइ (ना) kvitanco r

bhartii भर्ती s (ना) dungo r

bhartsanaa भर्त्सना s (ना) kritiko r

bharyaang भर्‍याङ (ना) ŝtuparo r v; ŝtupetaro r v

bhasma भस्म s (ना) cindro r v, brulitaĵo

bhataabhungga भताभुङ्ग s (ना) detruo r

bhaTamaas भटमास s (ना) sojo r v

bhatijo / bhatijaa भतिजो / भतिजा (ना) nevo r v (filo r v de frato r v)

bhatkanu भत्कनु (अक्रि) disfali r, fali r

bhattaa भत्ता s (ना) monsubteno

bhaTTii भट्टी s (ना) distilejo r; trinkejo v

bhauchar / bhaauchar भौचर / भाउचर (ना) kvitanco r

bhaũtaarinu भौँतारिनु (अक्रि) vagadi

bhautik भौतिक s (वि) fizika r, materia r

bhautik shaastra भौतिक s शास्त्र (ना) fiziko r v

bhayaanak भयानक s (वि) timinda r, danĝera r

bhaye भय (ना) timo r v

bhayo भयो (अक्रि) estis, okazis, sufiĉis

bhvaailin भ्वाइलिन (ना) violono r v

bhvaang भ्वाङ (ना) vojtruo, truo r en tero r v

bhed भेद (ना) malsimilo r

bhednu भेद्‌नु (सक्रि) penetri r

bheDo भेडो (ना) ŝafo r v

bhelaa भेला s (ना) kunveno r, renkontiĝo r

bhenejuyalaa भेनेजुयला (ना) Venezuelo v

bhesh भेष (ना) vesto r v

bheT / bheTaghaaT भेट / भेटघाट (ना) renkontiĝo r, eta kunveno r

bheTnu भेट्नु s (सक्रि) renkonti r

bheu भेउ (ना) sekreto r

bhiDanta भिडन्त s (ना) batalo r v

bhiDnu भिड्नु (अक्रि) batali r

bhiiD भीड (ना) amaso r

bhiikh भीख (ना) almozo r v

bhiir भीर (ना) deklivo r v

bhiishan भीषण s (वि) terura r

bhijnu भिज्नु (अक्रि) malsekiĝi

bhikshaa भिक्षा s (ना) almozo r v

bhikshu भिक्षु s (ना) bonzo r v, monaĥo r v

bhikshuk भिक्षुक (ना) almozpetanto

bhinaaju भिनाजु s (ना) bofrato r (edzo r v de pli aĝa fratino r v)

bhinna भिन्न s (वि) aparta r

bhiriinggii भिरीङ्गी (ना) sifiliso r v

bhirnu भिर्नु (सक्रि) porti r

bhiTaamin भिटामिन s (ना) vitamino r v

bhitra भित्र s (नायो) en

bhittepaatro भित्तेपात्रो (ना) kalendaro r v

bhitto भित्तो (ना) muro r v

bhognu भोग्नु s (सक्रि) suferi r, toleri r

bhoj भोज (ना) festo r v, festeno r

bhojan भोजन s (ना) manĝaĵo r v

bhojanaalay भोजनालय (ना) restoracio r v, manĝejo v

bhok भोक (ना) malsato r, apetito r

bhokaaunu भोकाउनु (अक्रि) malsati r

bholaa भोला (वि) naiva r

bholi भोलि s (क्रिवि) morgaŭ r

bhor भोर (ना) mateno r v

bhoT भोट (ना) Tibeto v; voĉo r v

bhoT dinu भोट दिनु s (अक्रि) baloti r, voĉdoni r

bhoTo भोटो s (ना) subĉemizo

bhram भ्रम s (ना) iluzio r v

bhraman भ्रमण s (ना) vojaĝo r v, ekskurso r v

bhrash भ्रंश (ना) falo r

bhrashTa भ्रष्ट s (वि) korupta r

bhrashTaachaar भ्रष्टाचार (ना) korupto r v

bhruun भ्रूण (ना) embrio r v

bhuvaa भुवा (ना) pelto r v

bhuvan भुवन s (ना) kosmo r v

bhũDii भुँडी s (ना) ventro r v, abdomeno r v

bhuĩ भुइँ s (ना) tero r v, planko r v

bhuĩkaTahar भुइँकटहर (ना) ananaso r v

bhujaa भुजा (ना) fritita rizo r v; mano r v

bhuknu भुक्नु (सक्रि) boji r

bhulnu भुल्नु (सक्रि) forgesi r

bhumarii भुमरी s (ना) ciklono r v, kirloventego

bhuro भुरो (ना) fiŝido; infano r v

bhus भुस (ना) grajnoŝelo

bhusuno भुसुनो (ना) muŝo r v

bhutlo भुत्लो (ना) plumaro r

bhuTnu भुट्नु (सक्रि) friti r

bhuugarbha shaastra भूगर्भ शास्त्र (ना) geologio r v

bhuugol भूगोल v s (ना) geografio r v

bhuukampa भूकम्प s (ना) tertremo r v

bhuukshay भूक्षय (ना) erozio r v

bhuul भूल (ना) eraro r v

bhuumadhyarekhaa भूमध्यरेखा (ना) ekvatoro r v

bhuumadhya saagar भूमध्य सागर s (ना) Mediteraneo r v

bhuumi भूमि s (ना) tero r v

bhuumikaa भूमिका s (ना) rolo r v

bhuupariveshTit भूपरिवेष्टित (वि) terĉirkaŭita, senmarborda

bhuut भूत (ना) fantomo r v

bhuutapuurva भूतपूर्व (वि) pasinta, eksa r

bhyaaguto भ्यागुतो (ना) rano r v

bhyaasalin भ्यासलिन (ना) vazelino r v

bhyaaunu भ्याउनु (सक्रि) havi r sufiĉan r tempon r

vivaad विवाद s (ना) debato r v, disputo r

vivaah विवाह s (ना) geedziĝo r v

vivaran विवरण s (ना) detalo r

vivash विवश s (वि) devigita, senhelpa r

vivechanaa विवेचना s (ना) analizo r v

vivek विवेक s (ना) konscienco r, racio r v, intelekto r v

vibhaag विभाग s (ना) sekcio r, departemento r v; fako r v

vibhaajan विभाजन s (ना) divido r v

vibhakti विभक्ति s (ना) kazfinaĵo

vibhed विभेद s (ना) malsimileco r

vibhinna विभिन्न s (वि) diversa r

vibhuushan विभूषण (ना) medalo r

vibhuuti विभूति s (ना) cindro r v de ofero r

vividh विविध s (वि) diversa r

bichaar विचार s (ना) opinio r v, penso r v, ideo r v

vichalan विचलन s (ना) tremo r, vibro r

bichallii बिचल्ली s (ना) ĥaoso r v, mizero r

bicharo बिचरो (वि) kompatinda r

vichchhed विच्छेद s (ना) tranĉado v, disiĝo r, rompo r

bichchhii बिच्छी s (ना) skorpio r v

bichhaaunu / bichhyaaunu बिछाउनु / बिछ्याउनु s (सक्रि) sterni r

bichhoD बिछोड s (ना) disigo r, forigo r

bichhyaunaa बिछ्यौना s (ना) lito r v

vichitra विचित्र s (वि) stranga r

bĩD बिँड (ना) tenilo r v

bidaa बिदा s (ना) ferio r v, permeso r foriri r

bidaai बिदाइ s (ना) adiaŭo r

viDambanaa विडम्बना s (ना) imito r, moko r

vidvaan विद्वान s (ना) inteligentulo r

videsh विदेश s (ना) eksterlando r

vidhaa विधा s (ना) ĝenro r v, stilo r v

vidhaataa विधाता s (ना) la Kreanto

vidhavaa विधवा s (ना) vidvino r v

vidheyak विधेयक s (ना) leĝoprojekto

vidhi विधि s (ना) regulo r v

vidhna विध्न (ना) obstrukco r, baro r v

vidhuvaa विधुवा (ना) vidvino r v

vidhur विधुर (ना) vidvo r v

bĩDii बिँडी s (ना) cigareto (kruda r eta cigaro r v)

bĩDo बिँडो s (ना) heredaĵo r, digno r v de praavoj r

vidroh विद्रोह s (ना) ribelo r v

viduushak विदूषक (ना) klaŭno r v, ŝercisto

vidyaa विद्या s (ना) scio r v; eduko r v

vidyaavaaridhi विद्यावारिधि s (ना) doktoro r v

vidyaan विद्यान (ना) statuo r v

vidyaarthii विद्यार्थी (ना) lernanto v

vidyamaan विद्यमान s (वि) ĉeestanta

bidyut बिद्युत् (ना) elektro r v

vidyut विद्युत s (ना) elektro r v

bigaarnu बिगार्नु (सक्रि) difekti r, tordi r

bigabigii बिगबिगी s (क्रिवि) terurante

vigat विगत s (वि) pasinta

vighaTan विघटन s (ना) dissolvo

bighna बिघ्न s (ना) baraĵo r, hurdo r

vigrah विग्रह s (ना) disiĝo r

bigranu बिग्रनु s (अक्रि) difektiĝi r, fuŝi r

bigul बिगुल (ना) klariono r v

bihaa / bihe बिहा / बिहे s (ना) edziĝo r v

bihaana बिहान s (ना) mateno r v

vihaar विहार s (ना) promeno r; budhisma r templo r v

bihibaar बिहिबार s (ना) ĵaŭdo r v

biibhatsa बीभत्स s (वि) abomena r, naŭza r

biich बीच (ना) mezo r

viinaa वीणा s (ना) harpo r v

viir वीर (ना) bravulo r

viirya वीर्य s (ना) spermo r v

biis बीस (ना) dudek v (20)

vijay विजय s (ना) venko r v

bijhaaunu बिझाउनु (सक्रि) piki r

bijhnu बिझ्नु s (अक्रि) pikiĝi

bijulii बिजुली v s (ना) elektro r v, fulmo r v

vijỹaan विज्ञान v s (ना) scienco r v

vijỹaapan विज्ञापन s (ना) anonco r, reklamo r v

vijỹapti विज्ञप्ति s (ना) anonco r, gazetara r komuniko r

vikaar विकार s (ना) malbonaĵo r, malavantaĝo

vikaas विकास (ना) evoluo r v, kresko r v

bikaau बिकाउ (वि) vendota

vikalpa विकल्प s (ना) alternativo r

vikaT विकट s (वि) neatingebla, malfacile r atingebla

vikiran विकिरण (ना) radiado v, disiĝo r

biknu बिक्नु s (अक्रि) vendiĝi

bikrii बिक्री s (ना) vendo r v

vikrii विक्री (ना) vendo r v

vikriti विकृति (ना) misformo, dekadenco r v

vikshipta विक्षिप्त s (वि) freneza r, konfuzita

bil बिल (ना) kvitanco r

vilaap विलाप (ना) plorado

vilaas विलास s (ना) lukso r v

bilaaunu बिलाउनु s (अक्रि) malaperi r

bilakul बिलकुल s (क्रिवि) tute r

vilamba विलम्ब s (ना) malfruiĝo r

vilap विलप (ना) malapero r

bilaunaa बिलौना s (ना) plorado, plorkriado

billaa बिल्ला s (ना) insigno r

bimaa बिमा v (ना) asekuro r v

vimaan विमान s (ना) aviadilo r v, flugmaŝino r v

vimaanaparichaarikaa विमानपरिचारिका (ना) stevardino r

bimaansthala विमानस्थल (ना) flughaveno r v

bimiro बिमिरो (ना) grapfrukto r v (speco r v de citrono r v)

vimochan विमोचन s (ना) lanĉo r; malliberigo r

vinaa विना (नायो) sen r v

vinaash विनाश s (ना) detruo r

vinamra विनम्र s (वि) malfiera, humila r

vinati विनति (ना) peto r

bindu बिन्दु (ना) punkto r v

vindu विन्दु (ना) punkto r v

viniit विनीत (वि) afabla r

vinimay विनिमय s (ना) interŝanĝo r

vinod विनोद (ना) amuzo r v

bintii बिन्ती s (ना) peto r

bipaksh विपक्ष s (ना) opozicio r v

bipanaa बिपना s (ना) maldormo r, vekiteco

vipariit विपरीत s (वि) kontraŭ r, mala

vipatti विपत्ति s (ना) misokazo

biphar बिफर s (ना) variolo r v

viplav विप्लव s (ना) ribelo r v

biraalo बिरालो s (ना) kato r v

viraam विराम s (ना) ripozo r v, paŭzo r; punkto r v (signo r v)

biraamii बिरामी s (वि) malsana r

biraano बिरानो s (वि) fremda r

viraaT विराट s (वि) grandega

biraaunu बिराउनु s (सक्रि) erari r

birko बिर्को s (ना) kovrilo r, ŝtopilo r

virodh विरोध s (ना) protesto r, kontraŭstaro r

birsanu बिर्सनु s (अक्रि) forgesi r

birtaa बिर्ता s (ना) kampo r v donacita de reĝo r v aŭ registaro r v

biruvaa बिरुवा s (ना) planto r v

viruddha विरुद्ध s (वि) kontraŭa r

virup विरुप (वि) malbela r

biruup बिरूप (वि) malbela r

bisaaunu बिसाउनु s (सक्रि) malŝarĝi r, restigi r

visanggati विसङ्गति s (ना) absurdaĵo r

visarjan विसर्जन s (ना) fino r v

bisaunii बिसौनी s (ना) stacio r v, haltejo r

bish बिष (ना) veneno r v

vish विष (ना) veneno r v

vishaal विशाल s (वि) vasta r, granda r

visham विषम s (वि) (ना) malsimila r, neebena

vishay विषय s (ना) temo r v; studobjekto

vishay suuchii विषय s सूची s (ना) enhavtabelo r

vishva विश्‍व v s (ना) mondo r v

vishvaas विश्‍वास s (ना) kredo r, fido r v

bishvaasghaat विश्‍वासघात (ना) perfido r

vishvavidyaalay विश्‍वविद्यालय v (ना) universitato r v

vishvavyaapii विश्‍वव्यापी (वि) universala r v

vishvakosh विश्‍वकोश (ना) enciklopedio r v

vishesh / vishishTa विशेष s / विशिष्ट s (वि) speciala r, solena r

visheshaadhikaar विशेषाधिकार (ना) privilegio r

visheshajỹa विशेषज्ञ s (ना) eksperto r

visheshan विशेषण s (ना) adjektivo r v

visheshataa विशेषता s (ना) kvalito r v, karakterizo r

vishleshan विश्लेषण s (ना) analizo r v

vishraam विश्राम s (ना) ripozo r v, paŭzo r

biskuT बिस्कुट s (ना) biskvito r v

bismaat बिस्मात (ना) bedaŭro r

vismay विस्मय s (ना) surpriziĝo r, miro r

visphoT विस्फोट s (ना) eksplodo r v

vistaar विस्तार s (ना) disvastiĝo r

bistaarai बिस्तारै s (क्रिवि) malrapide

vistrit विस्तृत s (वि) ampleksa r, vasta r

bitaaunu बिताउनु s (सक्रि) pasigi r

vitaran वितरण s (ना) disdonado, distribuo r v

bitholnu बिथोल्नु s (सक्रि) malordigi r, ĝeni r

bitnu बित्‍नु s (अक्रि) pasi r

vitta वित्त s (ना) riĉaĵo r, posedaĵo r

bittikkai बित्तिक्कै (क्रिवि) tuj post r

bityaas बित्यास s (ना) malordo r, detruo r

biu बिउ (ना) semo r v

biũjhaaunu बिउँझाउनु (सक्रि) veki r

biũjhanu / biũtanu बिउँझनु s / बिउँतनु (अक्रि) vekiĝi r

biyaã बियाँ s (ना) kerno r v

biyar बियर s (ना) biero r v

viyog / virah वियोग s / विरह s (ना) disiĝo r, foriro r (de karulo)

blak ब्लक s (ना) (pres) kliŝo r v

bodh बोध (ना) kompreno r

boDii बोडी s (ना) fazeolo r, fabo r v

bojh बोझ (ना) ŝarĝo r v

boknu बोक्नु s (सक्रि) porti r

boko बोको s (ना) kapro r v

bokraa / bokro बोक्रा s / बोक्रो (ना) ŝelo r v

boksii बोक्सी s (ना) sorĉistino v

bol / bolii बोल / बोली s (ना) parolo r v

bolaaunu बोलाउनु s (सक्रि) voki r; inviti r

bolakkaD बोलक्कड (वि) parolema r, lerta r paroli r

bolnu बोल्नु s (अक्रि) paroli r

boraa बोरा s (ना) sako r v

borDa बोर्ड s (ना) tabulo r v

bosniyaa harjagobhinaa बोस्निया हर्जगोभिना (ना) Bosnio v Hercegovino v

boso बोसो s (ना) graso r v

boT बोट (ना) planto r v, arbido

botal बोतल s (ना) botelo r v

braajil ब्राजिल v (ना) Brazilo r v

braamhan ब्राम्हण (ना) bramano r

bramha ब्रम्ह (ना) konscio r v; cerbo r v ; Bramo r v

bramhaanDa ब्रम्हाण्ड (ना) kosmo r v, universo r v

bramhachaarii ब्रम्हचारी (ना) fraŭlo r

brat ब्रत (ना) fasto r v, voto r v

vrat व्रत s (ना) voto r v (sankta r promeso r v); fasto r v

brel lipii ब्रेल लिपी (ना) brajlo r v, blindskribaĵo

vriddha वृद्ध s (ना) maljunulo r

vriddhi वृद्धि s (ना) multiĝo r, kresko r v

vrihaspati वृहस्पति (ना) Jupitero r v

vrihaspatibaar वृहस्पतिबार (ना) ĵaŭdo r v

vrihat वृहत (वि) vasta r, granda r

vriksha वृक्ष s (ना) arbo r v

briphakesh ब्रिफकेश (ना) valizo r v

vrish वृष (ना) Virbovo r v, Taŭro r v (zodiako r v)

vrishchik वृश्‍चिक (ना) Skorpio r v (zodiako r v)

vrishTi वृष्टि (ना) pluvo r v

vritta वृत्त (ना) cirklo r v

vrittachitra वृत्तचित्र (ना) dokumentfilmo r

buchcho बुच्चो (वि) senornamaĵa

bũdaa बुँदा s (ना) ĉefa r punkto r v

buddha बुद्ध v s (ना) Budho r v, Budao r v

buddhi बुद्धि s (ना) konscio r v; intelekto r v

budhdu बुध्दु (वि) stulta r

budh grah बुध ग्रह s (ना) Merkuro r v

buDhii बुढी v (ना) maljunulino

buDhii aũlaa बुढी v औँला (ना) dikfingro r v

buDho बुढो (वि) maljuna r

buhaarii बुहारी s (ना) bofilino r (edzino r v de filo r v)

bujhnu बुझ्नु s (सक्रि) kompreni r

bujruk बुज्रुक s (वि) saĝa r

bũkhyaachaa बुँख्याचा (ना) birdotimigilo v

bulaakii बुलाकी s (ना) (speco r v de) naza r ornamaĵo r

bulabul बुलबुल s (ना) najtingalo r v

buleTin बुलेटिन s (ना) bulteno r

bulgaariyaa बुल्गारिया (ना) Bulgario r v

bunnu बुन्नु s (सक्रि) teksi r, triki r

buT बुट (ना) boto r v (alta r ŝuo)

buth बुथ (ना) budo r

buTii बुटी s (ना) herbo r v

buTTaa बुट्टा s (ना) brodaĵo r v

byaaDaminTan ब्याडमिन्टन (ना) volanludo v, badmintono r v

byaaj ब्याज s (ना) interezo r v

vyaakaran व्याकरण (वि) gramatika r

vyaakhyaa व्याख्या s (ना) klarigo r

vyaakul व्याकुल s (वि) maltrankvila r

vyaapaar व्यापार v s (ना) komerco r v

vyaapaarii व्यापारी s (ना) komercisto r v

byaarek ब्यारेक s (ना) barako r v, kazerno r v

vyaas व्यास s (ना) diametro r v

byaaunu ब्याउनु (अक्रि) (bestoj r v) naskiĝi r

vyaayaam व्यायाम s (ना) gimnastiko r v

vyavahaar व्यवहार s (ना) konduto r v, traktado v

vyavasaay व्यवसाय s (ना) profesio r v

vyavasthaa व्यवस्था s (ना) aranĝo r, sistemo r v

vyavasthaapan व्यवस्थापन (ना) direktado r; aranĝado

vyavasthaapikaa व्यवस्थापिका s (ना) parlamento r v

vyabhichaar व्यभिचार (ना) fikonduto, adulto r v

vyaktigat व्यक्तिगत (वि) persona r

vyaktitva व्यक्तित्व (ना) pe